منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٣٣
٣. معاد جسمانى هماهنگ با ظواهر آيات نيست!
آيات قرآن در باره معاد كلمه«انشاء» و«مثل» بكار برده است.
آنجا كه مى فرمايد:
(نَحْنُ قَدَّرْنا بَيْنَكُمُ الْمَوتَ وَما نَحْنُ بِمَسْبُوقينَ * عَلى أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَكُمْ وَنُنْشِأَكُمْ فِيما لا تَعْلَمُونَ) .[١]
«ما مرگ را ميان شما اندازه گيرى كرديم و هرگز (از ادامه حيات دنيوى) ناتوان نيستيم».
تقدير مرگ براى شما، براى اين است كه گروهى را در اين جهان جايگزين شما; و شما را در آفرينشى كه نمى دانيد، قرار دهيم.
و باز مى فرمايد:
(نَحْنُ خَلَقْناهُمْ وَشَدَدْنا أَسْرَهُمْ وَإِذا شِئْنا بَدَّلْنا أَمْثالَهُمْ تَبْدِيلاً).[٢]
«ما آنها را آفريديم و به آفرينش آنان استحكام بخشيديم و هنگامى كه بخواهيم آنان را مى ميرانيم و امثال آنان را مى آوريم».
در آيه نخست كلمه«انشاء» و در آيه دوم كلمه«مثل» به كار رفته است وكلمه«انشاء» در موردى به كار مى رود كه آفرينش، بى سابقه باشد در صورتى كه اگر كيفيت معاد به گونه اى كه متكلمان مى گويند باشد; آفرينش و احياى مردگان بى سابقه نيست و واژه«مثل» گواه بر اين است كه آفرينش اخروى عين آفرينش نخستين نيست بلكه همانند آن است.[٣]
[١] واقعه/٦٠ ٦١.
[٢] دهر/ ٢٨.
[٣] اسفار:٩/١٥٣.