و ندامت سودى ندارد، زيرا ندامت در صورتى مايه كمال روح است كه فرد نادم به انجام گناه قادر باشد، ولى آنگاه كه قدرت و توان از او سلب گرديده، و جز يك راه پيش روى او نيست، در اين صورت ندامت، حاكى از دگرگونى روحى، و توبه به معنى شستشوى روح نخواهد بود. از اين جهت اين نوع ندامت و توبه با ندامت ها و توبه هاى دوره قبل از لحظات مرگ، اختلاف ماهوى دارد. آيات در اين باره فراوان است كه برخى را يادآور مى شويم:

(وَلَيْسَتِ التَّوْبَةُ لِلَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئاتِ حَتّى إِذا حَضَرَ أَحَدَهُمُالْمَوتُ قالَ إِنِّى تُبْتُ الآنَ...) .[١]

«توبه كسانى كه مدتها بدى ها را انجام مى دهند، و آنگاه كه مرگ يكى از آنان فرا رسيد مى گويند اينك توبه نموديم، پذيرفته نيست».

و در آيه ديگر مى فرمايد:

(حَتّى إِذا جاءَ أَحَدَهُمُ المَوْتُ قالَ رَبِّ ارْجِعُونِ* لَعَلّى أَعْمَلُ صالِحاً فِيما تَرَكْتُ...) .[٢]

«آنگاه كه مرگ يكى از اين بدكاران فرا مى رسد، مى گويد: بارالها مرا به دنيا برگردان تا من در مواردى كه كوتاهى كرده ام عمل صالح انجام دهم (خطاب مى آيد) هرگز...».

طاغوت مصر، فرعون، به هنگام غرق شدن در دريا، خواست از اين اصل بهره بگيرد و اظهار ايمان نمود ولى با ردِّ خدا روبه رو شد. آنجا كه مى فرمايد:

(حَتّى إِذا أَدْرَكَهُ الْغَرَقُ قالَ آمَنْتُ انَّهُ لا إِلهَ إِلاَّ الَّذى آمَنَتْ بِهِ بَنُوا

[١] نساء/١٨.
[٢] مؤمنون/٩٩ـ ١٠٠.