قرآن با دلايل روشن، قطعى بودن معاد و برانگيختگى بشر را پس از مرگ، ثابت نموده، و آن را يك رويداد حتمى تلقى مى كند و از طُرق ياد شده در زير بر آن استدلال مى كند:

١. معاد ترسيم گر هدف خلقت.

٢. معاد نتيجه قطعى عدل الهى.

٣. معاد تجلى گاه وعده هاى الهى.

٤. معاد مظهر رحمت خدا.

٥. معاد سير نهايى تكامل انسانى.

٦. ربوبيت خدا ملازم با معاد انسانها است.

اكنون به بيان هر يك از اين دلايل مى پردازيم:

١. معاد ترسيم گر هدف خلقت

يكى از پرسش هايى كه پيوسته بشر متفكر با آن روبه رو بوده است مسأله هدف آفرينش و غرض از خلقت است، او پيوسته با خود فكر مى كرده كه جهان و بالأخص گل سرسبد جهان جانداران، چرا آفريده شده، و هدف از خلقت آن چيست؟ در اين جا انسان هاى متفكر به دو گروه تقسيم شده اند:

١. گروه مادى و ملحد كه بسيار در اقليت بوده و در تفسير خلقت تنها به دو علت اكتفا مىورزيدند:

الف. علت مادى

ب. علت صورى