منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٥١٩
كسانى خواهند بود كه نقطه بلند، جايگاه آنان باشد.
تا اين جا با معنى لغوى«اعراف» آشنا شديم، اكنون بايد ديد مقصود از آن در مواقف قيامت و منازل آن چيست؟
صدوق در كتاب«اعتقادات» خود مى گويد:«اعراف حجابى است بلند ميان بهشتيان و دوزخيان و مردانى بر روى آن قرار دارند كه همه اهل محشر را با سيما وچهره آنها مى شناسند بهشتيان وارد دوزخ نمى شوند مگر اين كه آنان آنها را مى شناسند و دوزخيان وارد دوزخ نمى شوند مگر اينكه با انكار و نفرت آنان روبه رو مى شوند و در كنار همين حجاب«مستضعفانى» هستند كه اميد رحمت حق را دارند و به تعبير قرآن (اَلْمُرْجَونَ لأَمْرِ اللّه)مى باشند وخدا مى تواند آنان را عذاب كند ويا مورد عفو قرار دهد»[١]
«شيخ مفيد» مى گويد:«اعراف» كوهى است ميان بهشت و دوزخ و گاهى گفته مى شود حصارى است ميان آن دو و به طور مسلم«اعراف» نه جزء بهشت است و نه جزء دوزخ، و بر روى آن انسانهايى دانا هستند كه بهشتيان و دوزخيان را از نشانه هايى كه دارند مى شناسند.[٢]
يادآور مى شويم كه«اعراف» ريشه قرآنى دارد و آيات مربوط به آن عبارت است از:
١. (وَبَيْنَهُما حِجابٌ وَعَلى الأَعْرافِ رِجالٌ يَعْرِفُونَ كُلاًّ بِسيماهُمْ وَنادَوا أَصْحابُ الْجَنَّةِ أَنْ سَلامٌ عَلَيْكُمْ لَمْ يَدْخُلُوها وَهُمْ يَطْمَعُونَ).[٣]
[١] بحارالأنوار:٨/٣٤٠.
[٢] شرح عقايد صدوق: ص ٤٨ـ ٤٩.
[٣] اعراف/٤٦.