منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٢٥
تكامل مادى نيست كه فقط ماده از مرحله اى به مرحله ديگر تحول و تكامل يافته باشد، بلكه در اين شرايط قابليتى درماده پيدا مى شود كه واقعيتى غير مادى بدون هيچ سابقه اى ايجاد مى گردد و يك نوع هماهنگى با آن (بدن) پيدا مى كند و به همين جهت كلمه«أنشأ» و كلمه«خلقاً آخر» به كار رفته است.
٩. قرآن يادآور مى شود امواج طوفان، فرعون و پيروان او را فرا گرفت او در آن حالت اظهار ايمان كرد ولى ديگر كار از كار گذشته و فرصتى براى توبه باقى نبود به همين خاطر خطاب به او آمد كه تو غرق مى شوى امّا بدن بى جانت را از آب بيرون مى آوريم تا براى آيندگان درس عبرتى باشد چنانكه مى فرمايد:
(فَالْيَوْمَ نُنَجّيكَ بِبَدَنِكَ لِتَكونَ لِمَنْ خَلْفَكَ آيَةً...) .[١]
«امروز بدن تو را از آب مى گيريم تا براى كسانى كه پس از تو مى آيند، نشانه عبرت باشد».
آيه از نجات بدن فرعون سخن مى گويد، و اين حاكى از آن است كه چيزى نجات پيدا مى كند و چيز ديگرى محكوم به عذاب مى شود و اين گواه بر اين است كه بدن غير از واقعيت انسان است و به آن واقعيت خطاب مى كند و مى گويد: امروز بدن تو را نجات مى دهيم.
اين خود دليل بر آن است كه فرعون داراى دو واقعيت است، يكى بدن كه نجات مى يابد،و ديگر چيزى كه مورد خشم و عذاب الهى قرار مى گيرد و آن همان نفس و روح او است.[٢]
[١] يونس/٩٢.
[٢] اگر چه اين آيه در شمار آياتى كه صراحت چندانى بر مطلوب ندارد، ذكر گرديده، ولى حق اين است كه همانگونه كه علاّمه طباطبايى فرموده اند اين آيه در اثبات مقصود صريح است(به الميزان:١٠/١٢١ رجوع شود).