منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٦٤٧

٢. (وَمِنْهُمْ مُقْتَصدٌ) :«گروه ميانه رو هستند».

٣. (وَمِنْهُمْ سابِقٌ بِالخَيْراتِ) :«گروهى كه به اذن پروردگار در انجام خيرات بر ديگران سبقت مى گيرند».

امير مؤمنان(عليه السلام) سخنى دارد كه به روشنى مى تواند مفسر اين آيه باشد و او گروههاى سه گانه را به شكل ياد شده در زير تفسير مى كند.

١.«ساع سَريعٌ نَجا;گروهى كه به خاطر پيشى در كار خير نجات مى يابد».

٢.«وَطالِبٌ بَطىءٌ رَجا; گروهى كه با كندى در عمل اميد مغفرت دارد».

٣.«وَمُقَصِّرٌ فِى النّارِ هَوى;[١] گروهى كه در انجام وظايف كوتاهى كرده و بر اثر پيروى از هوى و هوس در آتش سرنگون مى شوند».

در هر حال متعلق«سبق» كارهاى نيك، و توصيف آنان به اين نام به خاطر سبقت و پيشتازى آنان در كارهاى نيك است.

ولى در قرآن سابقون معنى ديگرى دارد كه در آن متعلق سبق پذيرش اسلام و ترك كفر وبت پرستى معرفى شده است و در آيه زير به اين مطلب چنين اشاره شده است:

(والسّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهاجِرينَ وَالأَنْصارِ وَالَّذينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسان رَضِىَ اللّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ...) .[٢]

«پيشتازان نخست از مهاجر و انصار و كسانى كه به نيكى از آنها پيروى كرده اند از آنان خشنود شده و آنان نيز از خدا خشنود مى باشند».

البته به گونه اى مى توان گفت كه سبقت در اسلام نيز يكى از مصاديق