منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٥١١
روايات واضح و روشن خواهد بود و آن اين كه حقايق و رخدادهاى عالم قيامت، تبلور و بازتاب رخدادهاى اين جهان است، و اين دو در امتداد يكديگر و هر يك جلوه و تجسم خاصى از واقعيت هستى انسان و افكار و اعمال او مى باشد، غرايز و شهوات انسان واقعيتى است كه در دنيا به گونه اى خودنمايى مى كند و در سراى ديگر به صورت دوزخ و عقوبت ها و كيفرهاى آن و بر اين اساس همه انسانها بايد از اين جهنم بگذرند و پل منصوب بر آن كه از آن گذر مى كنند همان فطرت الهى و بُعد ملكوتى انسان است و بديهى است اين صراط و پل كه بر جهنم شهوات استوار است، بسيار دقيق، باريك وتيز است و رعايت قوانين و دستورات الهى كه بر اساس نداى فطرت انسانى مقرر گرديده است (از يك نظر) بسيار مشكل و توانفرسا است و انسانها در رعايت نمودن آنها متفاوتند.
برخى حتى انديشه كار ناروا نيز در ذهن آنان راه پيدا نمى كند و در برابر زشتى ها و پليدى ها چون برق جهنده مى گذرند.
اين گروه در سراى ديگر نيز به همين سرعت راه بهشت را پيموده و از جهنم مى گذرند و به همين ترتيب افراد ديگر به همان ميزان و درجه كه در گذشتن از تمايلات حيوانى و مناظر گناه با جديت و سرعت تصميم گرفته و از آن مى گذرند و دعوت و نداى شريعت و فطرت الهى خويش را پاسخ مى دهند در سراى ديگر نيز به همان درجه و ميزان از جهنم مى گذرند و به بهشت قدم مى نهند.
فقيه و متكلم بزرگ شيعه،(ابوعبداللّه مفيد) درباره توصيف صراط به باريكتر بودن از مو و تيزتر بودن از شمشير مى گويد:
«مقصود اين است كه كافران از شدت وحشت و هراس كه در قيامت بر