شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٥٧١ - امتحان هر چيزى تا ظاهر شود خير و شرى كه در وى است
عارفان چون رجا باشد اندر روزگار مريدان ... و از مشايخ گروهى بر آنند كه رتبت قبض رفيعتر است از رتبت بسط.» (كشف المحجوب، ص ٤٨٩) قشيرى گويد: «قبض و بسط دو حالتاند كه پس از ترقى بنده از حالت خوف و رجا بدو دست دهد و از جمله فرقها ميان قبض و بسط و خوف و رجا اين است كه خوف و رجا نسبت به آينده است و قبض و بسط نسبت به حال.» (تلخيص و ترجمه از رساله قشيريه، ص ٣٥) غِشّ: كدورت، تيرگى (درون).
غِلّ: رشك، كينه.
منكر و دزد ...: بدن خاكى حجاب جان است و هر چه بدان بيشتر عنايت شود از روشنى جان كاسته مىگردد.
خوف و جوع: مأخوذ است از آيه «وَ لَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَ الْجُوعِ وَ نَقْصٍ مِنَ الْأَمْوالِ وَ الْأَنْفُسِ وَ الثَّمَراتِ وَ بَشِّرِ الصَّابِرِينَ: و هر آينه شما را مىآزماييم به اندكى از بيم و گرسنگى و كاهش در داراييها و جانها و محصولها، و مژده ده شكيبايان را.» (بقره، ١٥٥) نقدِ جان ظاهر شدن: آن چه درون آدمى است آشكار گشتن.
حُرمدان: كيسهاى چرمين كه در آن پول و چيزهاى ديگر گذارند.
دستور: راهنماى عالم، كسى كه بر گفته او اعتماد بود.
شير ده اى مادر موسى: مأخوذ است از آيه «وَ أَوْحَيْنا إِلى أُمِّ مُوسى أَنْ أَرْضِعِيهِ فَإِذا خِفْتِ عَلَيْهِ فَأَلْقِيهِ فِي الْيَمِّ وَ لا تَخافِي وَ لا تَحْزَنِي إِنَّا رَادُّوهُ إِلَيْكِ وَ جاعِلُوهُ مِنَ الْمُرْسَلِينَ: و وحى فرستاديم مادر موسى را كه او را شير ده و چون بر او ترسيدى او را در دريا افكن و مترس و اندوهگين مباش. ما او را به تو باز مىگردانيم و از جمله پيمبرانش مىكنيم.» (قصص، ٧) روزِ الست: روزى كه خدا بر پروردگارى خويش از جانهاى فرزندان آدم پيمان گرفت. (نگاه كنيد به: شرح بيت ١٦٥٨/ ٢) همچو موسى شير را تمييز كردن: اشارت است بدان چه در تفسير آيه «وَ حَرَّمْنا عَلَيْهِ الْمَراضِعَ مِنْ قَبْلُ: پستان همه شير دهندگان را از پيش بر او حرام كرديم.» (قصص، ١٢)