شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٥٢٦ - عنف كردن معاويه با ابليس

تا ميوه تلخ آن شيرين گردد، و درختى را كه خشك است يا در خور پيوند نيست مى‌برد.

٢٤٥٨- ٢٤٥٦/ ١

عُنف كردن معاويه با ابليس‌

ب ٢٦٩١- ٢٦٨٦ عُنف: درشتى.

لِباسات: مؤلف غياث اللّغات آن را تملّق و چاپلوسى معنى كرده و پيداست كه اين معنى را از همين بيت گرفته است. گويا «لباسات» در اينجا مرادف فريب و اشتباه كارى است. در بيت ناصر خسرو هم همين معنى را مى‌دهد:

(ديوان ناصر خسرو، مينوى، محقق، ص ٥٢١) و به قرينه خريدن و مشترى به معنى لباس‌ها نيز ايهام دارد.

گِرد رخت گرديدن: رخت و كالا را برانداز كردن براى خريدارى. كنايت از پى فريب بودن.

كافرى: ستمكارى، بى‌رحمى.

چه در كدو داشتن: در گذشته از نوعى كدو به جاى ظرف استفاده مى‌كردند و در آن دانه‌ها را مى‌ريختند. نيز در برخى داستانهاست كه جادوگران از كدو، تخمه بيرون مى‌آوردند و بر آن ورد مى‌خواندند و مى‌كاشتند و به هر صورت كه مى‌خواستند مى‌روييد، نظير آن چه در داستان «ريحانه جادو و امير ارسلان» آمده است.

نمد: نوعى فرش يا بالا پوش كه از پشم زده گوسفند آماده مى‌كردند. نمد ربودن: كنايت‌