موسوعة الإمام الخميني 49 (شرح حديث جنود عقل و جهل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٤٥ - فصل سوم در فرق ميان خوف كه از جنود عقل و رحمان است و ميان قنوط كه از جنود جهل و شيطان است

خدمت يا عبادتى است؛ همه نعمت‌هاى ابتدايى است‌ [١] و تماماً رحمت‌هاى اقتراحى است.

در هزار و چند صد سال قبل براى ما مثل قرآن شريفى- كه حاوى آخرين مراتب معارف الهيه و كفيل عالى‌ترين سعادات دينيه و دنياويه است- فرو فرستاده به دست پيغمبرى چون رسول ختمى كه اكرم مخلوقات و اعظم و اقرب موجودات است به وسيله جبرئيل امين كه افضل ملائكة اللَّه است. اين‌ها همه، كرامت اين انسان است.

آيا با كدام سابقه خدمت، و مزد و اجرِ كدام عبادت و اطاعت است اين نعمت‌ها و رحمت‌ها؟ كور باد چشمى و قلبى كه اين همه نعمت را مى‌يابد و مى‌بيند و در دل خود يأس و نوميدى راه مى‌دهد!

اى بيچاره انسان! جهنّم و عذاب‌هاى گوناگون عالم ملكوت و قيامت، صورت‌هاى عمل و اخلاق خود توست. تو به دست خود، خويشتن را دچار ذلّت و زحمت كردى و مى‌كنى. تو با پاى خود به جهنّم مى‌روى و به عمل خود، جهنّم درست مى‌كنى. جهنم نيست جز باطن عمل‌هاى ناهنجار تو.

ظلمت‌ها و وحشت‌هاى برزخ و قبر و قيامت نيست جز ظلّ ظلمانى اخلاق فاسده و عقايد باطله بنى الانسان؛ فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ^ وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ‌ [٢].

[١] اقتباس است از اين فرمايش امام سجّاد عليّ بن الحسين عليهما السلام: «وَإذ كُلُّ نِعَمِكَ ابْتِداءٌ». (صحيفه كامله سجّاديه، ص ٦٦، الدعاء في الاعتراف وطلب التوبة إلى اللَّه)

[٢] «هر كس به اندازه مثقال ذرّه‌اى كار خير انجام دهد، آن را مى‌بيند. و اگر ذرّه‌اى كار شرّ انجام دهد، آن را مى‌بيند». (الزلزلة (٩٩): ٧- ٨)