رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٧١٠ - مسأله ٢٧٣٣
باشد) مادر شش يك مال را مىبرد و بقيه به پدر مىرسد.
(٢) سيستانى : اگر ميت دو برادر يا چهار خواهر، يا يك برادر و دو خواهر داشته باشد كه همۀ آنان مسلمان و آزاد و پدر آنان با پدر ميّت يكى باشد، خواه مادرشان هم يكى باشد يا نه، به شرط اينكه به دنيا آمده باشند.
(٣) نورى : امّا آنان حاجب مادر مىشوند، يعنى مانع مىشوند كه مادر بيش از شش يك ببرد و لذا مادر شش يك مال را مىبرد و بقيه را به پدر مىدهند.
(٤) بهجت : به شرط آنكه برادران يا خواهران كافر نباشند و در حالى كه مادرشان آزاد و مسلمان است آنها بنده نباشند و هنگام مردن ميت، از مادر متولّد شده باشند.
فاضل : مسأله اگر وارث ميّت فقط پدر و مادر باشند: الف: اگر متوفّى حدّ اقل دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر پدرى داشته باشد هر چند با وجود پدر و مادر ارث نمىبرند ولى نمىگذارند مادر بيش از ١٦ ارث ببرد و اينها را حاجب مىگويند بنا بر اين سهم مادر ١٦ و بقيه به پدر مىرسد. ب اگر مادر حاجب نداشته باشد سهم مادر ١٣ و بقيه به پدر مىرسد.
زنجانى : مسأله اگر وارث ميّت، فقط پدر و مادر او باشند، گاه مادر حاجب دارد و گاه ندارد مراد از حاجب در اين مسئله اين است كه ميّت دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر داشته باشد كه همگى مسلمان و پدر شان با پدر ميّت يكى باشد، ( خواه مادرشان هم با مادر ميّت يكى باشد يا نه) در صورتى كه مادر حاجب داشته باشد ١٦ مال را مىبرد و ٥٦ باقى مانده به پدر مىرسد و در صورتى كه مادر حاجب نداشته باشد ١٣ مال را مىبرد و ٢٣ باقى مانده به پدر مىرسد.
[مسأله ٢٧٣٣]
مسأله ٢٧٣٣ اگر وارث ميت فقط پدر و مادر و يك دختر باشد، چنانچه ميت دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر پدرى نداشته باشد، مال را پنج قسمت مىكنند؛ پدر و مادر، هر كدام يك قسمت و دختر سه قسمت آن را مىبرد و اگر دو برادر يا چهار خواهر يا يك برادر و دو خواهر پدرى داشته باشد (١) مال را شش قسمت مىكنند (٢) پدر و مادر، هر كدام يك قسمت و دختر سه قسمت مىبرد و يك قسمت باقيمانده را چهار قسمت مىكنند يك قسمت را به پدر و سه قسمت را به دختر مىدهند، مثلاً اگر مال ميت را ٢٤ قسمت كنند ١٥ قسمت آن را به دختر و ٥ قسمت آن را به پدر و ٤ قسمت آن را به مادر مىدهند (٣)
(١) نورى : در اينجا نيز برادران و خواهران حاجب مادر مىشوند و مانع از بردن مادر بيش از شش يك مال مىگردند و لذا. .
(٢) خوئى : مشهور اين است مال را شش قسمت مىكنند. .
(٣) خوئى : و لكن اين حكم محل اشكال است و بعيد نيست كه در اين صورت نيز پنج قسمت كنند.
بهجت : ولى در آن تأمّل است.
فاضل : مسأله اگر وارث پدر و مادر و يك دختر باشند: