س ١٤٩٨: آيا خوددارى ولىّ از قبول هبه و صلح غير معوّض و موارد ديگرى از همين قبيل كه به نفع صغير هستند، ضرر زدن به صغير يا عدم رعايت مصلحت او محسوب مى‌شود؟ ج: مجرّد خوددارى از قبول هبه و صلح غير معوّض براى صغير، ضرر زدن به او و عدم رعايت مصلحت وى محسوب نمى‌شود. بنا بر اين فى نفسه اشكال ندارد زيرا بر ولىّ تحصيل مال براى صغير واجب نيست بلكه ممكن است به نظر ولىّ، خوددارى او از پذيرفتن در بعضى موارد به مصلحت طفل باشد.

س ١٤٩٩: اگر دولت، زمين يا اموالى را به فرزندان شهدا اختصاص دهد و تصويب كند كه به نام آنان به ثبت برسد، امّا ولىّ صغار از امضاى اسناد آنها خوددارى كند. آيا حاكم مى‌تواند اين كار را به ولايت از صغار انجام دهد؟ ج: اگر تحصيل اموال براى صغار منوط بر امضاى ولىّ باشد، انجام آن بر او واجب نيست و حاكم با وجود ولىّ شرعى، ولايتى بر آنان ندارد، ولى اگر حفظ اموال مخصوص صغار، منوط بر امضاى ولىّ باشد، او حقّ ندارد از انجام آن امتناع كند و اگر از انجام آن خوددارى نمايد، حاكم بايد او را وادار به امضا كرده و يا خود به عنوان ولايت بر صغار اين كار را انجام دهد.

س ١٥٠٠: آيا عدالت در ولايت بر طفل شرط است؟ و اگر ولىّ طفل فاسق باشد و خوف فساد طفل يا از بين رفتن اموال او وجود داشته باشد، حاكم چه وظيفه‌اى دارد؟ ج: عدالت، شرط ولايت پدر و جدّ پدرى بر طفل نيست، ولى اگر براى حاكم هر چند با قرائن حاليه ثابت شود كه پدر و يا جدّ پدرى باعث ضرر براى طفل خواهند شد، بايد آنان را عزل نموده و از تصرّف در اموال طفل منع كند.

س ١٥٠١: اگر در قتل عمد، همۀ اولياء دم مقتول، صغير يا مجنون باشند، آيا ولى قهرى (پدر يا جدّ پدرى) يا قيّم انتخابى دادگاه حقّ درخواست قصاص يا مطالبۀ ديه را دارند؟ ج: از مجموعه ادلّۀ ولايت اولياء صغير و مجنون، چنين استفاده مى‌شود كه جعل ولايت براى آنان از طرف شارع مقدّس به خاطر حفظ مصلحت مولّى عليه است. بنا بر اين در مسأله مورد بحث، ولى شرعى آنان بايد با ملاحظۀ غبطه و مصلحت آنان اقدام كند و انتخاب او نسبت به قصاص يا ديه يا عفو مع العوض يا بلا عوض، نافذ است. بديهى است كه تشخيص مصلحت صغير و مجنون بايد با ملاحظۀ همۀ جوانب و از جمله، نزديك يا دور بودن او از سنّ بلوغ صورت گيرد.

س ١٥٠٢: اگر جنايتى بر انسان كاملى واقع شود، آيا پدر يا جدّ پدرى او حقّ تقاضاى ديه و گرفتن آن براى مجنى عليه بدون اذن او را دارند؟ يعنى آيا بر جانى واجب است كه هنگام مطالبه پدر يا جدّ پدرى ديه را به مجنى عليه پرداخت كند؟ ج: آنان ولايتى بر مجنى عليه بالغ و عاقل ندارند، لذا نمى‌توانند بدون اذن او حقّ وى را مطالبه كنند.

س ١٥٠٣: آيا براى ولىّ صغار جايز است به عنوان ولايت بر آنان، وصيّت مورّث ايشان در زائد بر ثلث را اجازه دهد؟