رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ١٧٥ - مسأله ٢٠١٢
[مسأله ٢٠٠٦-]
مسأله ٢٠٠٦ اگر فطرۀ انسان بر كسى واجب باشد و او فطره را ندهد (١) بر خود انسان واجب نمىشود (٢)
(١) سيستانى : يا نتواند بدهد، بر خود انسان بنا بر احتياط، واجب مىشود چنانچه داراى شرايط گذشته در مسأله [١٩٩١]باشد، فطره خويش را بدهد.
(٢) گلپايگانى ، صافى : مگر آن كه شخص غنى نانخور فقير باشد كه در اين صورت احتياط لازم آن است كه غنى فطرۀ خود را بدهد.
مكارم : احتياط واجب آن است كه اگر مىتواند خودش بدهد.
[مسأله ٢٠٠٧]
مسأله ٢٠٠٧ اگر كسى كه فطرۀ او بر ديگرى واجب است خودش فطره را بدهد، از كسى كه فطره بر او واجب شده ساقط نمىشود (١)
(١) فاضل ، مكارم : مگر اين كه با اذن و اجازۀ طرف باشد.
بهجت : بنا بر أحوط؛ مگر اين كه با اذن مكلّف و به قصد نيابت از او باشد، كه كفايت آن بعيد نيست.
زنجانى : ولى اگر از طرف كسى كه فطره بر او واجب شده با اجازۀ او بدهد، كفايت مىكند.
[مسأله ٢٠٠٨]
مسأله ٢٠٠٨ زنى كه شوهرش مخارج او را نمىدهد، چنانچه نانخور كس ديگر باشد، فطرهاش بر آن كس واجب است (١) و اگر نانخور كس ديگر نيست، در صورتى كه فقير نباشد، بايد فطرۀ خود را بدهد (٢)
اين مسأله در رسالۀ آيت اللّٰه سيستانى نيست
(١) مكارم : و اگر زن غنى است و از مال خود خرج مىكند بايد شخصاً فطره را بدهد.
(٢) بهجت : و اگر از روى شدّت احتياج شوهر، زن به او انفاق مىكند، فطرۀ او نيز بر زن واجب است، ولى اگر شوهر با همين سختى فطرۀ زن را بدهد ساقط شدن فطره از گردنِ زن خالى از وجه نيست.
[مسأله ٢٠٠٩]
مسأله ٢٠٠٩ كسى كه سيّد نيست نمىتواند به سيّد فطره بدهد حتى اگر سيّدى نانخور او باشد نمىتواند فطرۀ او را به سيّد ديگر بدهد.
مكارم : مسأله كسى كه سيّد است نمىتواند زكات فطره از غير سيد بگيرد.
[مسأله ٢٠١٠]
مسأله ٢٠١٠ فطرۀ طفلى كه از مادر يا دايه شير مىخورد، بر كسى است كه مخارج مادر يا دايه را مىدهد. ولى اگر مادر يا دايه مخارج خود را از مال طفل برمىدارد فطرۀ طفل بر كسى واجب نيست (١)
(١) زنجانى : ولى فطره مادر يا دايه بنا بر احتياط واجب از مال طفل برداشته مىشود.
[مسأله ٢٠١١]
مسأله ٢٠١١ انسان اگر چه مخارج عيالاتش را (١) از مال حرام بدهد، بايد فطرۀ آنان را از مال حلال بدهد
. اين مسأله، در رسالۀ آيت اللّٰه فاضل نيست
(١) بهجت : مخارج افراد تحت تكفل خود را. .
[مسأله ٢٠١٢]
مسأله ٢٠١٢ اگر انسان كسى را اجير نمايد و شرط كند كه مخارج او را بدهد (١) در صورتى كه به شرط خود عمل كند و نانخور او حساب شود (٢) بايد فطرۀ او را هم بدهد (٣) ولى چنانچه شرط كند كه مقدار مخارج او را بدهد و مثلاً پولى براى مخارجش بدهد، دادن فطرۀ او واجب نيست (٤)