تاريخ حديث شيعه در سده هاى هشتم تا يازدهم هجرى - خدايارى، علي نقى؛ پور اكبر، الياس - الصفحة ٣٣٠ - سه محمد تقى مجلسى

شروع كردم ... «كتاب من لا يحضره الفقيه» محمّد بن على بن حسين بن موسى بابويه قمى را ديدم كه مختصر، وافى و مجموعه‌اى كافى است ...

در نهايت ايجاز و اختصار، شروع به شرح آن نمودم و آن را «روضةالمتقين فى شرح أخبار الأئمة المعصومين عليهم السلام» ناميدم.[١] وى، تلاش‌هاى فراوانى در احياى احاديث شيعه نمود و درباره منسوخ و متروك بودن حديث و ركودى كه از چندين قرن قبل بر اين علم عارض شده بوده، مى‌نويسد:

... و آنچه از آن جمله بهره اين بى بضاعت گرديده، آن است كه چون علم اخبار اهل بيت رسالت- كه مشكاة انوار علوم ربّانى و مخزن حكم و اسرار فرقانى‌اند- اشرفِ علوم حقيقيه و ارفعِ سعادات ابديّه است و به جهت استيلاى سلاطين جور و ائمّه ضلال، اين علم شريف، متروك و منسوخ گرديده بود و سَلَف صالحان رضوان‌اللَّه عليهم اجمعين از اين جهت، حلّ مشكلات و تبيين معضلات آن- كما هو حقّه- نكرده بودند و اين فقير به رهنمونى هدايت بى‌غايت‌ «يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشاءُ»[٢] بذل جهد خويشتن، در احياى مراسم و تبيين معالم آن به نحوى نمودم كه اكنون، بحمداللَّه، ناسخِ جميع علوم گرديده و اكثر علماى زمان، متوجّه ترويج و تحصيلش گرديده‌اند ....[٣] از تلاش‌هاى ديگر مجلسى، ترويج الصحيفة السجاديّة در ايران است كه در زمان وى، نسخه‌هاى آن بسيار معدود بود. او بر صحيفه دو شرح به فارسى و عربى و يك حاشيه نوشته است كه متأسّفانه، هيچ يك منتشر نشده‌اند.[٤]

[١]. روضة المتّقين، ج ١، ص ٢- ٣.

[٢]. نور، آيه ٣٥.

[٣]. لوامع صاحبقرانى، ج ١، ص ٩- ١٠.

[٤]. ميراث حديث شيعه، دفتر اوّل، ص ١٠٤.