تاريخ حديث شيعه در سده هاى هشتم تا يازدهم هجرى - خدايارى، علي نقى؛ پور اكبر، الياس - الصفحة ٢٤٧ - خلاصه و نتيجه بحث
خلاصه و نتيجه بحث
دو قرن هشتم و نهم هجرى، از دورههاى پُر نشاط حديث اماميه است. برخى از حديثپژوهان و رجالشناسان برجسته اماميه در اين دوره مىزيستهاند و مكتوبات حديثى از كثرت نسبى و تنوّع در سبك و رويكرد، برخوردار است.
شايد بتوان گفت: مهمترين رُخداد قرن هفتم و هشتم هجرى در حوزه علوم حديث شيعه، تحوّل در ديدگاه متقدّمان در رده بندى نوين حديث، توسّط عالم فرزانه علّامه حلّى (م ٧٢٦ ق) و پيروان مكتب حديثى وى است.
علّامه حلّى با ايجاد دگرگونى در مبنا و ملاك تقسيمبندى احاديث به صحيح و ضعيف، اقسام چهارگانه صحيح، حَسَن، موثّق و ضعيف را عرضه كرد و اين تقسيمبندى، پس از او توسّط عالمان و محدّثان اماميه پذيرفته شد.
مهمترين حوزه و مكتب حديثى در دوره مورد بحث، حوزه حِلّه است كه از آن، عالمان و حديثپژوهان بزرگى، مانند: علّامه حلّى، ابن داوود حلّى، فخرالدين محمّد حلّى (پسر علّامه حلّى)، حسن بن سليمان حلّى، مقداد سيورى، نيلى نجفى و ابن معيه برخاستهاند. اين حوزه حديثى به سبب رونق علمى و حضور شخصيّتهاى علمى تأثيرگذار، حوزههاى ديگر را تحت الشعاع قرار داده است.
حوزه مهم ديگر، حوزه جبل عامل است با دارا بودن شخصيتهاى بزرگى مانند شهيد اوّل (كه البته در حوزه حلّه نيز تحصيل كرده است)، تقى الدين ابراهيم كفعمى و على بن يونس بياضى عاملى.