بصيرت پرچمداران - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١١
لّى مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ لكِنْ كُونُوا رَبَّانيّينَ بِما كُنْتُمْ تُعَلِّمُونَ الْكِتابَ وَ بِما كُنْتُمْ تَدْرُسُونَ* وَ لا يَأْمُرُكُمْ انْ تَتَّخِذُوا الْمَلائِكَةَ وَالنَّبِيِّينَ ارْباباً ايَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ «١» اساساً در سنّت الهى چنين چيزى نيست و هيچ پيامبرى حق ندارد كه از جانب ذات اقدس اله، دين و مكتب و نبوّت دريافت كند و سپس مردم را بهسوى «خود» دعوت كند و بگويد: انديشه مرا بپذيريد و از دستور من اطاعت كنيد! هرگز براى هيچ بشرى جايز نيست كه چنين بگويد و هيچ پيامبرى چنين كارى نكردهاست؛ همه پيامبران، مردم را به «اللَّه» دعوت كردهاند و گفتارشان اين بوده: خداوند به من چنين فرموده است كه شما را به او هدايت كنم؛ پس هرگونه كه من خدا را اطاعت مىكنم، شما نيز همانگونه از او اطاعت كنيد؛ همه، مخلوق خداييم و تنها تفاوت من با شما در اين است كه خداوند سخن خود را به وسيله من به شما ابلاغ نموده است و همگى بايد بكوشيم تا عالم ربّانى باشيم. «عالم ربّانى» به كسى گفته مىشود كه اوّلًا شديدالربط به «ربّ» و پروردگار خود باشد و از ذات اقدس اله، فيوضات فراوانى دريافت كند و ثانياً، شديدالربط به «ناس» باشد و در تدبير و تربيت مردم بكوشد؛ پس كسى كه ارتباط فراوانى با ربّ و پروردگار خود دارد، او متعبّد محض است و خيلى از فيضها را از خدا مىگيرد و در تدبير و تربيت مردم سعى بليغ دارد. رسول اكرم (عليه آلاف التّحيّة والكرم) فرمود: «صَلُّوا كَما رَأَيْتُمُونى أُصَلّى» «٢» و نيز فرمود: «خُذُوا عَنّى مَناسِكَكُمْ» «٣» ؛ يعنى همانگونه كه من خدا را عبادت مىكنم، شما نيز خدا را عبادت كنيد.
بنابراين، عالم ربّانى شدن و بندگى كردن براى خدا، «فضيلت» است، ولى رژيم ارباب و رعيتى فرهنگى داشتن «رذيلت» است. در ادامه آيه مذكور مىفرمايد: «وَ لا يَأْمُرَكُمْ انْ تَتَّخِذُوا الْمَلائِكَةَ أرْباباً»؛ فرشتگان را نيز نمىتوانيم ارباب خود بدانيم و فرشتهپرست شويم؛ چون آنان نيز مثل ما مخلوق خدايند و خدا هرگز به ما دستور نداده است كه رعيت آنان باشيم و آنان، ارباب ما باشند. از اين رو، در شرايطى كه قرآن كريم، رژيم ارباب و رعيتى فكرى و فرهنگى را حتى نسبت به فرشتگان و انبياء عليهم السلام ممنوع