یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠٦ - مبنا و منشأ حس دینی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٢٠٦

و فضلًا عما یمنحه هذا الاتصال للکائن الانسانی من قوة و امتداد و انطلاق فانه یمنحه الی جانب هذا کله متاعاً بالوجود و ما فیه من جمال و من مخلوقات تتعاطف ارواحها مع روحه فاذا الحیاة رحلة فیمهرجان الهی مقام للبشر فی کل مکان و فیکل اوان و هی سعادة رفیقة و فرح نفیس و انس بالحیاة و الکون کأنس الحبیب بالحبیب و هو کسب لایعدله کسب و فقدانه خسران لایعدله خسران.

دین و لزوم آن

رجوع شود به روحالقوانین، صفحه ٦٧٦، راجع به لزوم تطبیق نیروی قوانین مذهبی با قوانین کشوری.

دین و فطرت

رجوع شود به یومالاسلام، صفحه ٣٧، سخن ویلیام جیمز راجع به اینکه نماز نسخ نمیشود.

مبنا و منشأ حس دینی

. یک بحث روانی و اجتماعی:

١. از نظر روانشناسی و هم از نظر اجتماعی جای این بحث هست که بشر بیندیشد که منشأ دین و ریشه و مبنای دین چیست.

دوجور علاقه و تمایل در انسان: علایق اصلی و علایق مصنوعی و مشابه:

اما از نظر روانشناسی در این جهت باید بحث شود که تمایل دینی در بشر آیا یک تمایل اصیل است، نظیر تمایل جنسی و تمایل اخلاقی و زیبایی و غیره؟ بنابراین در مبحث تمایلات، از این علاقه و تمایل میشود بحث کرد. ممکن است نتیجه بحث این باشد که تمایل دینی یک تمایل اصیل است و ممکن است نتیجه این باشد که غیر