یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤١ - دینداریها

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ١٤١

که تحصیل سود بشود ولی کارهای دیگر مثلًا یک خیریه، یک مسجد ساختن، یک دارالایتام ساختن، یک مدرسه ساختن از طرف یک شرکت انتفاعی، یک کار اضافی و اخلاقی است نه یک وظیفه حقوقی.

علیهذا حفظ طرفین یکدیگر را از لغزشهای اخلاقی، یک امر اضافی و اخلاقی است و از وظایف زوجین نیست، همچنانکه طرف معامله یک شرکت و بلکه شریک یک شرکت از لحاظ مذهبی هر مذهبی داشته باشد مضر به ماهیت شرکت نیست. تولید فرزند نیز تابعی از سودهای این شرکت است، یعنی طفیلی است. زن و شوهر فکر میکنند که کانون خانوادگی یعنی شرکت انتفاعی [لاتاری] شان بدون فرزند ناقص است، حق دارند برای مزید بهجت و سرور و لذت خود تولید فرزند کنند. بنابراین معنی ندارد که ازدواج یک امر مقدس باشد، همچنان که یک شرکت به منظور غذای بهتر نمیتواند تقدس خاص داشته باشد.

ولی نظریه دیگر این است که ماهیت ازدواج یک مسئولیت است و یک شرکت تعاونی است، تأسیس یک مؤسسه معنوی و فرهنگی است و اساس، انجام یک مسئولیت است و انتفاع و سود، امر طفیلی است. از این نظر، در حکم یک مؤسسه فرهنگی است که اساس کار خدمت است ولی از راه خدمت، بهره مادی بردن نیز بلامانع است. به عبارت دیگر، زوجین مستخدم یک مؤسسه هستند و علیهذا پستهاشان نه تابع میل و توافق آنهاست بلکه تابع مصالح مؤسسه است.

١٥. اما راجع به مسئولیتهای اجتماعی، رجوع شود به ورقههای مسئولیت و ورقههای یادداشت مسئولیت اجتماعی.

دینداریها

میتوان گفت که برخی دینداریها در عین دینداری بودن بر ضد