یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠٣ - دین منسوخ شدنی نیست

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٢٠٣

هدفهای خوب لازم است.

تربیت و تعلیم به تنهایی قادر نیست انسانهای خوب درست کند، زیرا بزرگترین فرهنگهای دنیا را میبینیم که مسخر طبیعت آدمی هستند [١]. همه ناراحتیهای بشر ازناحیه طبیعت نیست، بیشتر از ناحیه خود بشر است و آنچه از ناحیه خود بشر است همه ناشی از بیعلمی و بیوسیلهای نیست، بیشتر آنها از طبیعت رام نشده اوست.

علم قادر به انقلاب حقیقی یعنی ضمیری و وجدانی نیست. علم فقط انقلاب فکری ایجاد میکند.

٩. مطلب سوم در اینجا این است که اگر دین فطری است و یا تأمین کننده خواستهای فطری است، پس چرا دیده میشود این همه مردم بلکه ملتها از دین خارج میشوند مانند حیوانات محبوسی که آزاد شده باشند؟ جواب این را در ورقههای مبنا و منشأ حس دینی نمره ٢٩ دادهایم و گفتهایم علت، عدم رهبری صحیح و ایجاد عقده و گره در اثر ایجاد تضاد میان این غریزه و غرایز دیگر است. وقتی که زهد دینی را ملازم با ترک ثروت و مقام و ملازم با انزوا معرفی کنند، وقتی که امور جنسی را پلید ذاتی معرفی کنند، وقتی که دین را ضد علم معرفی کنند، یعنی به نام دین علیه سایر غرایز قیام شود، قهراً در این تعارض گاهی دین پیروز میشود و ترک دنیا یا جهالت [مغلوب] میشود، یا آنها غالب میشوند و دین را کنار میگذارند- رجوع شود.

١٠. در نمره ٨ گفتیم روح بشر از دنیای مادی بزرگتر است و در حاشیه آن را توضیح دادیم. اکنون موضوع ایمان را شرح میدهیم.