یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٤٣ - روح و تجرد

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٥٤٣

روح و تجرد

رجوع شود به ورقههای یادداشت توحید و خداشناسی راجع به نیروی ابتکار و اختراع که ساختمان ماشینی قادر به ابتکار و انتخاب نیست.

ایضاً رجوع شود به کتاب احیای فکر دینی در اسلام، مقاله «آزادی و جاودانی من بشری».

یکی از مسائلی که در این باب باید مطالعه شود و به عنوان دلیلی بر تجرد روح مطالعه شود، مسأله تلقین و آثار عجیبی است که ایجاد میکند. به کتب روانشناسی و مخصوصاً کتابهای مربوط به هیپنوتیزم و همچنین به کتاب تداوی روحی کاظمزاده ایرانشهر مراجعه شود. به طور کلی مسأله تداوی روحی باید مورد مطالعه قرار گیرد. این مسأله از قدیم مورد تأیید بوده و هست.

یکی دیگر مسائل مربوط به احضار ارواح است؛ هرچند احضار واقعی روح نباشد و تأثیر شخص احضار کننده باشد، باز هم جنبه روحی دارد.

یکی دیگر موضوع بیماریهای روانی غیر عصبی است که امثال فروید به آن معتقدند و البته این مطلب با تداوی روحی مرتبط است.

یکی دیگر به طور کلی موضوع کارهای خارقالعاده مرتاضان و کرامت اولیاءاللَّه که به تواتر رسیده و حتی در زمان خود ما چنین اشخاصی وجود دارند. و همچنین است موضوع تلهپاتی، قرائت افکار و غیره. همچنین است موضوع خوابها و رؤیاها.

اینها جریانهایی است که برخلاف براهین معروف فلاسفه، از راه آثاری که مغایر با آثار مادی است، به اثبات تجرد روح کمک میکند.