فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٤٢ - نقد تورم اصول و ديدگاههاى امام خمينى احمد مبلّغى
انتظار از طالبان علم و عالمان اصول اين است كه در صَرْف فرصتها و عمرهاى شريف گشاده دستى نكنند و مباحثى را كه فائده هاى فقهى در برندارد، رها كنند و همتهاى بلند را مصروف مباحث سودمند و نتيجه بخش نمايند.
٢. تقرير نگارى به شيوه كنونى عامل حفظ تورّم شده است؛
برخى از امامان(ع) همچون امام باقر(ع) و امام صادق(ع) حوزه ها و كلاسهاى درسى داشتند. تلاش بسيارى از شاگردانِ اين كلاسها توجّه دقيق به گفته ها، ضبط و جمع آورى آنها به صورت كتاب بود. برخى از شاگردان ـ كه از فضل بيشترى برخوردار بودند ـ گفته هاى مربوط به يك موضوع را از ساير گفته ها جدا كرده و سرانجام با نامى مناسب به صورت كتاب درمى آوردند، مانند «هشام» كه گفته ها و قواعد مربوط به «الفاظ» را جمع آورى كرد و برآن نام «كتاب الالفاظ» نهاد.
دردو قرن اخير دردرسهاى خارج وضعيّتى پديد آمده است كه با جلسات درس امامان(ع) مشابهت دارد. استاد القا مىكند و شاگردان اقوالِ استادان را تلقى، ضبط و سپس به رشته تحرير درمى آورند. اين عمل «تقريرات» نام گرفته است. شايد بتوان گفت: رويكرد به «تقرير نگارى» از جلسات امامان(ع) الهام گرفته است. موءيد مطلب اين كه: تقرير نگارى فقط درحوزه هاى علميه شيعه به چشم مىخورد و درحوزه هاى سنيان از آن خبرى نيست. چنين الهامى اگر به واقع صورت گرفته باشد، از آن نظر كه به معناى بناشدن فرهنگ امروزِ حوزه ها برپايه هاى گذشته است، ستودنى است، امّا بايد مواظب بود كه در ترزيق فرهنگ جلساتِ امامان(ع) به اوضاع بعد از آن، از واقعيتها ووجوه تمايز بخش غافل نمانيم. گفته هاى امامان(ع) سنّت مىباشد و منتقل كردن حرف حرف آن به تاريخ يك ضرورت است.
تاريخ از اين نظر كه همه گفته هاى اهل بيت(ع) را دريافت نكرده، بواقع خسارتى بزرگ ديده است، امّا آيا در تقريرات نيز حرف حرف را بى هيچ نقد و ملاحظه اى بايد نگاشت؟!