فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠١ - گفتگو (ابعاد فقهى امام خمينى(ره))
مراد از خلافت، همان عموم ولايت است ـ از نظر عرفى ـ مانند آيه شريفه «يا داود انا جعلناك خليفة فى الارض فاحكم بين الناس بالحق».
فقه اهل بيت: امام خمينى(ره) به نصب الهى ولى امر و نقش واقعى مردم اشاره مىكند با توجه به اين دو نكته، مبناى مشروعيت حكومت اسلامى را چه مىدانيد و نقش مردم در تعيين ولى امر ازميان فقهاى جامع الشرائط چيست؟
آيت اللّه خاتم يزدى: حكومت وولايت را در دو بُعد زير مىتوان تعريف كرد: بُعد الهى و بُعد مردمى.
هريك از اين دو بُعد موقعيت مخصوص ويژه خود را در ولايت بايد داشته باشد.
دركلمات حضرت امام(ره) اشارات واضحى به هردو بُعد ديده مىشود. اينك اين جانب به هريك ازاين دوبُعد درحد اين مصاحبه اشاره مىكنم و در توضيح بيشتر به كتاب ولايت فقيه امام ـ قدس سره ـ رجوع مىكنم.
بُعد الهى ولايت
ولايت امر دراسلام يك امر الهى است؛ يعنى فقط خدا برمردم ولايت دارد و هيچ كس ديگر جز خدا برمردم ولايت ندارد، مگر آن كه به امر خدا باشد. بنا بر اين بُعد الهى ولايت دراين دو نقطه خلاصه مىشود:
الف) ولايت و حاكميت درزندگانى مردم، ازآنِ خداست و هيچ كس جز خداوند، برمردم ولايت وحاكميت ندارد.
ب) درصورتى ولايت مردم مشروع است كه از طرف خدا اذن داده شود قرآن اين دو معنا را صراحتاً ذكر مىكند.