فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٢١ - نقد تورم اصول و ديدگاههاى امام خمينى احمد مبلّغى
عنوانهاى اصولى؛
عناوين در توليدِ بحث نقشى بسزا دارند. با اين وصف دربحثهاى اصولى توجّه به عنوان در سطح بايسته قرار نگرفته است. اين ضعفِ توجّه را در دو محور مىتوان پى گرفت:
الف) عدم توليد عناوين جديد؛
انديشه اصولى درحركت روبه پيشرفت خود همواره به موضوعات ومسائل مهمى برخورده است، امّا بساط بحث را تنها در باره شمارى از آنها گسترده است. در بسيارى از موارد تنها يا تا نزديكى موضوع پيش رفته و يا اگر جرقّه بحث را هم زده، بحثى درخور را سامان نداده است.
عامل اصلى اين عدم پيشرفت ضعف عنوان سازى در بحثهاى اصولى است. بيشتر اصوليان به عناوين كليشه اى و هميشگى عادت داشته اند و كمتر به خود اجازه طرح عناوين جديد و متناسب با اوضاع پيشرفت اصول را داده اند.
ضعف عنوان سازى را از آن جهت سبب نابسامانى بسيارى از مباحث به حساب آورديم كه هربحث هنگامى شكل مىگيرد كه مجال مستقّل و فضاى كافى به آن اختصاص يابد. روشن است اولين گام موءثر در فضاسازى و مجال دهى به يك بحث، عنوان دهى است.
اگر اصول هندسه، مباحث و سرفصلهاى خود را با توليد عنوانهاى جديد به صورتى مدام تغيير ندهد، نمىتواند همگام با انديشه هاى جديدى كه خود توليد مىكند، به پيش رود؛ در نتيجه انديشه هاى جديد يا راه زوال را در پيش مىگيرند و يا در حاشيه مباحث مربوط به عناوين كهنه اصولى رانده و به بحثهاى سطحى بدل مىشوند.
مرحوم شهيد صدر به موضوع فوق توجه جدّى نشان داده است. وى قواعدى چند راارائه مىدهد كه در اصول، عنوان مناسب را پيدا نكرده و در زير عناوين كهنه قرار گرفتهاند.