فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٤٧ - گفتگو (ابعاد فقهى امام خمينى(ره))
شريفه و مأمور به مشورت با مسلمانان است،درامر نبوت و رسالت باكسى مشورت نمىفرمود يا آن امور الهى و وَحْيانى را به رأى اكثريت و درمعرض انتخابات مردمى نمىگذاشت، چرا كه دين از جانب حضرت حق تعالى ا ست و مكلفان بايد تابعباشند. همان گونه كه گفته شد اين خطاب مربوط به جنبه حكومتى و زعامت آن بزرگوار بوده است كه مأمور به مشورت با مسلمانان شده و اين هم يكى ديگر از نقشهاى مردم در حكومت است كهدرنكته قبل وعده كرديم به آن اشاره كنيم.
بنابراين نقش مردم درحكومتِ دوران غيبت بردو محور اساسى است:
اول: رأى به خبرگان كه مصداق ولىّ فقيه را شناسايى كرده و تشخيص مىدهند .فى الواقع اين مردم هستند كه به صورت غير مستقيم، رهبر جامعه اسلامى را كشف كرده و تشخيص مىدهند.
دوم: مشورت دادن و مساعدت نمودن و معاضدت كردن ولىّ فقيه هم «بهصورت غير مستقيم» از طُرق مختلف مشاركتهاى سياسى و حفظ اتحاد و حضور در صحنه و تبعيت از ولايت مطلقه و هم «به صورت مستقيم» از طريق انتخاب مسوءولانى نظير رئيس جمهور و نمايندگان مجلس شوراى اسلامى و نمايندگان مجلس خبرگان و... كه طرف شور و مشورت حكومت وولايت واقع مىشوند.
به عبارت ديگر مىتوان گفت: ملّت درحكومت و حاكميّت، هم در مرحله حدوث و هم درمرحله بقا داراى مشاركت جدّى و صاحب نقش وسهم تعيين كننده اى هستند. ازاين جهت«جمهوريّت» جمهورى اسلامى به كلّى تأمين مىشود و چون اين جمهوريّت درچارچوب شريعت و با قيد اسلامى است، بنابر توضيحاتى كه گذشت، «اسلاميّت» آن نيز به نحو شايسته اى تأمين خواهد شد.