ولی مسئله مهم اینستکه این " نه " بالقوه ، عامل حرکت نیست و عامل‌ انتقال از این مرتبه بعد نیست فقط مسئله استعداد و امکان است ، که در باب حرکت تا مرحله قبل طی نشود امکان مرتبه بعد نیست و تا شیئی وجود پیدا نکند امکان انعدام برایش نیست .
ولی این آقایان میخواهند هر مرتبه‌ای را که نفی کننده خود میدانند مانند یک عنصر جداگانه‌ای از " بود " خودش بشمار آورند ، ولی ما که شیئی را نفی خودش میدانیم آنرا یک عنصر جداگانه‌ای نمیدانیم ، آنرا یک وجودی‌ میدانیم که مستعد وجود دیگر است ، بالفعل یک چیز است و بالقوه وجود دیگر . اگر میگوییم نفی خودش است این تعبیر مجازی است ، باعتبار اینکه‌ استعداد نفی خودش را در بر دارد ، و " نه " به این معنی یک واقعیت‌ در مقابل " بود " نیست که با یکدیگر جنگ داشته باشند و از جنگ اینها انتقال به مرتبه بعد حاصل شود و در نتیجه انتقال از هر مرتبه‌ای به مرتبه‌ دیگر نیاز به علت بیرونی نداشته باشد بلکه بدون شک رابطه مراتب با یکدیگر رابطه امکانی است .
در اینجا هر چند حرف ما با حرف آنها ( از نظر ظاهر ) قریب الافق‌ میشوند و ما هم قبول داریم که هر مرتبه‌ای از حرکت متضمن عدم خودش است‌ و با نوعی مسامحه میگوییم هر مرتبه‌ای از حرکت در عین اینکه خودش خودش‌ است " نه " خودش و نفی خودش هم هست ، ( البته نفی بالقوه ) و درباب حرکت هر مرتبه‌ای بذر مرگ خودش را در بردارد . و میشود مرتبه‌ دیگر باشد و بالقوه میشود ، " نه " باشد ، اما باز رابطه هر مرتبه با عدم بالفعل خودش و وجود مرتبه بعدی رابطه قوه است و کافی نیست که وجود مرتبه بعد را توجیه بکند و علت تامه مرتبه دیگر باشد ، و لهذا به فعلیت‌ رسیدنش نیاز به علتی دارد ماورای حرکت [١] .

[١] پرسش : این قوه و استعداد مگر امر وجودی نیست ؟ و اگر امر وجودی‌ است ضرورش به مرتبه بعد خواهد رسید . پاسخ : بله ، امکان استعدادی را میتوان امر وجودی دانست ، ولی امر وجودیی است که عین امکان ولابشرطیت است . اگر مرتبه قبلی نباشد محال‌ است که مرتبه بعدی وجود پیدا کند پس مرتبه قبلی تنها محال بودن را بر می‌دارد ، و این ، مثل دخالت عدم المانع است که اصولیون میگویند ، دخالت عدم المانع نقضی و شرط یک نوع دخالت نیست دو نوع است : سؤال کننده : صحبت موانع نیست . می‌گوئیم اگر مانعی سر راهش نباشد " این " میشود " آن " . جواب : بله : این میشود آن ، ولی با علتش نه بی حساب و بدون علت‌ ایجابی . مثلا این غنچه گل می‌شود ، ولی آیا این گل شدن نیاز به علت ندارد و خود به خود استعداد گل شدن در غنچه به فعلیت &gt