نقدی بر مارکسیسم - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٨٦
خواهر یکدیگر باشند ، آیا اینرا بعنوان یک حکم مطلق میگوئی یا نسبی ، و نیز خود این حکم که هیچ چیز مطلق نیست ، چطور ؟ مطلق است یا نسبی ؟ اگر مطلق است پس مطلقی در عالم وجود دارد و اگر نسبی باشد ، پس اینجور نیستکه هیچ چیزی مطلق نباشد بعضی چیزها مطلق است . و همچنین اینکه همه باید یکدیگر را برادر و خواهر بدانند مطلق است یا نسبی ؟ اگر همه اینها مطلقند پس چیز نسبی نیست و اگر نسبی هستند پس منطق او بکلی ارزش خود را از دست میدهد و لازم میآید که لااقل یک سلسله خلقیات مطلق داشته باشیم . بعد نوشته بود استاد دانشگاه تهران که از پیشرفت دانش و تکنیک و استخدامشان در خدمت ظلم و آدمکشی سخت رنج میبرد ، میگوید : " احکام لایتغیر قرون وسطائی در قرن ما درهم شکسته و اعتبار خود را نه تنها از دست داده ، بلکه احکام جدیدی جای آنها را گرفته که بهیچ وجه مطلق نیست ، حکمت عالی سقراط و اخلاق متعالی کانت یا آنهمه کبکبه و دبدبه ، بعنوان ریا و دروغ و حس اثبات نفس و خود دوستی و حب ذات تعبیر شده است " میگوید : امروز دیگر کسی اخلاق سقراط و کانت را نمی پسندد و در واقع آنها را نوعی ریا و خودپسندی میدانند . از این آقا باید پرسید که خود ریا و دروغ و خودپسندی که به ملاک اینها اخلاق سقراط و کانت باطل شناخته شده ، خود اینها اخلاق مطلقند یا اخلاق نسبی ؟ پس معلوم میشود ریا بقول مطلق بد است ، و اخلاق سقراط و امثال سقراط چون به خود دوستی بر میگردد ، اخلاق نیست ، پس شما خود این معیارها را بقول مطلق گرفتی که هرچه به ریا و خود دوستی منتهی شود ضد اخلاق است . بعد میگوید : " اکنون که کلیه احکام نسبی است ، نباید برای اینکه فلان شخص حکم مورد قبول مرا نمی پذیرد ، برادرکشی براه بیاندازیم ، حکمی که میکنیم برای ما مطلق است ولی این حکم ممکن است برای دیگری مطلق نباشد . وقتی احکام ریاضی مطلق نیست و همه چیز نسبی است ، چگونه عدهای میتوانند با حکم مطلق برادر کشی و خواهرکشی کنند و در این راه از تکنیک استفاده کنند " مثلا سوسیالیستها در راه عقیدهشان و سرمایهدارها هم در راه عقیدهشان . باید [ از این شخص ] پرسید که آیا محکومیت استفاده از تکنیک و استخدام آن در خدمت ظلم و آدم کشی مطلق است یا نسبی است ، انتقاد میکند و میگوید ، مثلا آمریکا که لیبرالیسم هستند میگوید ما مدافع آزادی هستیم و از تکنیک استفاده میکند و در یک گوشه دنیا برادر کشی براه میاندازد ، گروه دیگر هم به عذر اینکه فکرشان فکر سوسیالیستی است ، باز یک جای دیگر جنگ براه میاندازند " آنگولا " میگوید : آن کسی که از فکر لیبرالیسم دفاع میکند اشتباه میکند چون این ، یک فکر مطلق نیست و بخاطر عقاید نسبی نباید برادر کشی کرد ، پس اینکه در راه برادر کشی از تکنیک استفاده میشود درست نیست . اشکال اینستکه : شما استفاده از تکنیک را برای برادر کشی آیا محکوم میکنید یا نمیکنید ؟ و آیا بطور مطلق محکوم است یا بطور نسبی ، اگر نسبی است پس چرا دیگران را به آن دعوت میکنی ممکن است از نظر دیگران خوب باشد ، و اگر بنا باشد احکام نسبی باشد هیچ کس حق اعتراض ندارد و او ( هشترودی ) هم حق ندارد به استفاده از تکنیک در راه برادر کشی اعتراض کند .