فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ١٧٥ - بخشنامه سوم

مى نويسد: بيشتر احاديث موضوعه در فضايل صحابه در همين روزگار جعل و وضع شده است. محدثان دروغگو به خاطر دريافت جايزه و صله با جعل احاديث به دربار امويان تقرب مى جستند و از بنى هاشم انتقام مى گرفتند.[١]

در سايه اين بخشنامه ها كه اساس حكومت اموى را تشكيل مى داد، شخصيت هاى بزرگى در جهان اسلام به خاطر ارادت به خاندان رسالت، از دم شمشير گذرانده شدند، اينك به برخى ازاين شخصيت ها اشاره مى كنيم:

١. حجر بن عدى، كه از ياران رسول خدا بود، به وسيله زياد دستگير شد، او را با نه نفر ديگر از هم فكرانش به نزد معاويه اعزام كرد، و به همراه او نامه اى را براى معاويه فرستاد كه در آن امضاى جمعى ديده مى شد كه او را مستحق قتل مى دانستند. وقتى كه اسيران به نقطه اى به نام «مرج عذرا» رسيدند، در آن نقطه به صورت بسيار فجيعى همه را كشتند و كيفيت كشتن آنان در تاريخ مذكور است.[٢]

٢. عمرو بن حمق او نيز صحابى بزرگوارى است كه سيدالشهدا(عليه السلام)درباره او گفت: تهجد، چهره او را پژمرده كرد; او به وسيله معاويه پس از دادن امان، كشته شد.[٣]

٣. مالك اشتر كه يكى از بزرگان و اشراف عرب به شمار مى رفت و فرمانده كل سپاه على(عليه السلام) بود، با دسيسه معاويه به وسيله آسيابانى مسموم گشت.[٤]