فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٥٠٣ - شيعه و علم صرف

الأئمة از شخصيت هاى بارز شيعى در اين علم بودند. باز تكرار مى كنيم ما هرگز سهم ديگران را در توسعه اين علم ناديده نمى گيريم، بلكه هدف بيان اين گروه از مسلمين است كه زحمات آنان براى برخى پنهان و ناشناخته مانده است.

شيعه و علم صرف

تا قبل از زمان ابوعثمان مازنى (م٢٤٨) علم صرف، بخشى از علم نحو به شمار مى رفت.

نخستين كسى كه آن را از نحو جدا كرد، و كتاب مستقلى درباره آن نوشت، ابوعثمان مازنى است[١] و ابوالفتح عثمان بن جنى(م ٣٩٢) شرحى بر آن نوشت ولى اين علم چندان با استقبال گرمى روبرو نشد تا اين كه نجم الأئمه يعنى محمد بن حسن رضى استرآبادى غروى، شافيه ابن حاجب در علم صرف را به صورت گسترده شرح كرد، همچنان كه كافيه او را در نحو به همين شيوه شرح نمود.

مؤلف كشف الظنون درباره كافيه ابن حاجب مى گويد: شروح زيادى بر اين كتاب نوشته شده است. بزرگترين آن، شرح رضى است. سيوطى مى گويد مانند آن، نوشته نشده است و در غالب كتب نحو مانند آن از نظر جمع اقوال و تحقيق مطالب نگارش نيافته است. از اين جهت، بااستقبال مردم روبرو شده ومردم بر آن، اعتماد كرده اند و او خود داراى نظريات خاصّى است كه با ديگران تفاوت دارد. وى از نگارش آن در سال ٦٨٣ در سرزمين نجف اشرف فارغ شده است.