فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٢٨٤ - ١ «فاء نتيجه» در «فما استمتعتم به »

پاسخ به يك رشته پرسشها

يك رشته پرسشها و يا شبهه هايى است كه از طرف منكران حليّت متعه، مطرح شده و ريشه اى جز در پيشداورى ندارد، و اگر اينها در محيطى ديگر مى زيستند، اين نوع شبهات در ذهن آنها نمى جوشيد.

١. «فاء نتيجه» در «فما استمتعتم به...»

حرف «فاء» در آغاز اين قسمت از آيه، فاء نتيجه است، و اين نوع «فاء» در جايى به كار مى رود كه قبلاً مقدمه يا مقدماتى چيده شده باشد كه زمينه براى بيان حكم متعه آماده كند، در حالى كه در فقرات قبلى چنين اشاراتى نيامده تا به كارگيرى «فاء نتيجه» صحيح باشد.

پاسخ: اتفاقاً قبل از اين جمله مطلبى به ميان آمده است كه زمينه ساز بيان حكم عقد متعه شده است و آن جمله اين است(وأحلّ لكم ما وراء ذلكم أن تبتغوا بأموالكم محصنين غير مسافحين). اسم اشاره«ذلكم» در عبارت «ماوراء ذلكم»، اشاره به جميع زنانى است كه نكاح با آنها جايز است، سپس مى گويد: اين حليّت به خاطر آن است كه بتوانيد با مالى كه در اختيار داريد با زنان، ازدواج كنيد و هدف شما حفظ عفت و دورى از زنا باشد.

در اين فراز از آيه، سخن از اموالى آمده است كه با آن، انسان به سراغ ازدواج مى رود. اتفاقاً مال در عقد متعه، نقش محورى دارد، در حالى كه در عقد دائم حتى ذكر آن هم لازم نيست، ولى در عقد متعه دو چيز محور است:

١. أجل مسمى (مدت عقد)

٢. اجر معين(مهر)