یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٠٨ - یادداشت روح و مسأله خود واقعی و خود خیالی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٥٠٨

سخن عالی گاندی:

ترس از تنهایی و سکوت وتوسل به پول، غربی را از شنیدن ندای باطن خود عاجز ساخته و انگیزه فعالیت مداوم او همین است. محرک او در فتح جهان، ناتوانی او در حکومت بر خویشتن است. به همین علت، غربی پدید آورنده آشوب و فساد در سراسر دنیاست.

میگوید:

وقتی انسان روح خود را از دست بدهد، فتح دنیا به چه درد او میخورد؟ گاندی درباره «پوچی انسانیت در غرب» که پدیدهای است جدی و خطرناک و فوقالعاده قابل بحث، میگوید:

پوچی انسانیت در غرب از نظر گاندی:

من که جز نقش دیوار و رشتههایی که این نقشها را به حرکت درمیآورد، چیز دیگر نمیبینم: منافع، نظریات، کالاها. شما همانگونه ملتید که نقش دیوار نمونه اشخاص است.

گاندی به نقل این کتاب مدعی است که از روی تعالیم اوپانیشادها به تعالیم سهگانهای دست یافته است:

خودشناسی:

الف. در دنیا فقط یک حقیقت وجود دارد و آن شناسایی ذات (نفسظ خود) است.

اخلاق:

ب. هرکس خود را شناخت، خدا و دیگران را شناخته است.

هرکس خود را نشناخت، هیچ چیز را نشناخته است.

ج. در دنیا فقط یک نیرو و یک آزادی و یک عدالت وجود دارد و آن نیروی حکومت بر خویشتن است. هرکس برخود مسلط شد بر دنیا مسلط شده است. در دنیا فقط یک نیکی