یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٦ - مسائل مربوط به دعا

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٤٦

گفتهاند که در عمق وجدان شعلهای فروزان است. انسان خود را آنچنانکه هست میبیند؛ از خودخواهیاش، حرصش، گمراهیها و کج فکریهایش و از غرور و نخوتش پرده برمیدارد، برای انجام تکلیف اخلاقی رام میشود، برای کسب خضوع فکری اقدام میکند و در همین هنگام سلطنت پرجلال آمرزش در برابر او پدیدار میگردد.

١٢. شرایط دعا: الف. خواستن و طلب جدی. فرق است بین خواندن و خواستن.

آب کم جو تشنگی آور به دست ... دعا باید مظهر حاجت باشد، تمام وجود انسان یکپارچه طلب باشد. اناللَّه لایستجیب دعاء بظهر قلب قاس.

ب. امید و اطمینان به استجابت (اذا دعوت فظن حاجتک بالباب) یعنی بداند که هر جا در دنیا حاجتی [است] و باید پرشود آن حاجت پر میشود.

ج. خودِ خواسته، حرام و ممنوع و برخلاف نظام تشریع نباشد.

د. خودِ خواسته برخلاف سنن تکوین نباشد، مثل خلود [١] یا اینکه همیشه جوان بماند و پیر نشود.

ه. سایر شئون زندگی با خواسته مشروع هماهنگی داشته باشد؛ کسبْ حلال باشد، مظالم بر عهده نباشد، یعنی انسان به واسطه ارتکاب معاصی مقصر نباشد.

و. حالتی که بالفعل دارد و خروج از آن را میخواهد عقوبت تقصیر گذشته نباشد که دعا در این صورت مستجاب نمیشود مگر اینکه توبه از آن حالت بشود، مثل مبتلایانی که در امر به معروف و نهی از منکر تقصیر کردهاند و به عواقب وخیم قهری آن دچار شدهاند