یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤١٤ - ربا

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٤١٤

نسیة را جایز میداند و مکروه و اما بیع غیر ربویین متحدالجنس متماثلًا نسیة را حرام میداند، مگر اینکه بگوییم مقصود شیخ از «یکره» در مسأله ٦٥ «یحرم» است همانطوری که ظاهراً دیگران این احتمال را دادهاند مانند سید در جلد ٢ عروه، مسأله ١٦. رجوع شود به نمره ١٠ این یادداشتها. آنچه در نمره ٥٨ خواهد آمد نیز مؤید احتمال حرمت است.

٥٧. مسأله ٧٢:

لا رباً فی المعدودات:

لا رباً فیالمعدودات و یجوز بیع بعضها [١] ببعض متماثلًا و متفاضلًا نقداً و نسیة.

و للشافعی فیه قولان. قال فیالقدیم مثل ما قلناه و قال فیالجدید فیه الربا اذا کان مطعوماً مثل السفرجل ... و ما اشبه ذلک فعلی هذا یجوز بیع جنس بجنس غیره متفاضلًا یداً بید مثل رمانة بسفرجلتین و سفرجلة بخوختین و ما اشبه ذلک لان التفاضل لایحرم فیجنسین.

یحرم النسیة و التفرق قبل القبض فی جنسین:

و انما یحرم النسیة و التفرق قبل القبض. و اما الجنس الواحد فانه لایجوز بیع بعضه ببعض متفاضلین مثل رمانة برمانتین و سفرجلة بسفرجلتین ... و هل یجوز بیع بعضه ببعض متساویین نظر فیه فان کان مما ییبس و یبقی منفعته یابساً مثل الخوخ و الکمثری فانه لایجوز بیع الرطب بالرطب حتی ییبس و ان کان مما ییبس مثل الفناء و ما اشبه ذلک او کان رطباً لایصیر تمراً او عنباً لایصیر زبیباً ففیه قولان احدهما لایجوز بیع بعضه ببعض و انما یباع بغیر جنسه و هو مذهبه المشهور و القول الثانی یجوز بیع بعضه ببعض.

دلیلنا الایة و ایضاً الاصل الاباحة و المنع منه یحتاج الی دلیل و ایضاً علیه اجماع الفرقة و اخبارهم تدل علی ذلک.