یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٦٧ - ربا
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ٣٦٧
لا رباً الّا فی النسیئة:
اخبرنی عمرو بن دینار ان اباصالح الزیات اخبره انه سمع ابا سعید الخدری یقول: الدینار بالدینار و الدرهم بالدرهم. فقلت له: فان ابن عباس لا یقوله. فقال ابوسعید: سألته فقلت سمعته من النبی صلی الله علیه و آله او وجدته فی کتاب اللَّه؟ قال: کل ذلک لا اقول و انتم اعلم برسول اللَّه صلی الله علیه و آله منی و لکننی اخبرنی اسامة ان النبی صلی الله علیه و آله قال: لا رباً الّا فیالنسیئة [١].
استثناء عرایا به جهت تسهیل شاید دلیل است بر اینکه تحریم ربای معاملی برای صیانت حرمت ربای قرضی بوده است:
٩. صفحه ٧٦:
عن جابر قال: نهی النبی صلی الله علیه و آله عن بیع الثمر حتی یطیب و لایباع شیء منه الّا بالدینار و الدرهم الّا العرایا.
١٠. صفحه ٧٦:
تفسیر العریة:
و قال مالک: العریة ان یعری الرجلُ الرجلَ النخلة ثم یتأذی بدخوله علیه فرخص له ان یشتریها منه بتمر ... و قال یزید عن سفیان بن حسین: العرایا نخل کانت ترهب للمساکین فلایستطیعون ان ینتظروا بها رخص لهم ان یبیعوها بما شاؤوا من التمر.
١١. صفحه ٧٨:
ایضاً ربا الفضل:
عن ابی سعید الخدری و عن ابی هریرة ان رسولاللَّه استعمل رجلًا علی خیبر فجائه بتمر جنیب [٢] فقال رسولاللَّه صلی الله علیه و آله: أ کلّ
[١]. ما [قبلًا] گفتهایم که ممکن است لا رباً الّا فیالنسیئة صحیح باشد. ربای واقعی فقط در نسیه است. رباالفضل را پیغمبر برای حفظ حریم ربا النسیئة حرام کرده است.[٢]. در صفحه ١١٨ از تذکره علامه: جنیث. باید به لغت مراجعه شود. رجوع شود ایضاً به صفحه ٣٧٥.