یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦٨ - دین، تبلیغ صحیح

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٤، ص: ١٦٨

به یاد جیرجیرهای موشی میاندازد که مشغول جان دادن است. در کلمات این دو نویسنده آن معنا و مفهوم تصفیهای که مذهب به سختیها و مشقتهای زندگی میدهد دیده نمیشود.

همچنین است نالههای خیام و ابوالعلاء. در سخنان خیام یکی حیرت و تردید و نرسیدن به عمق فلسفه الهی دیده میشود و دیگری نارضایتی از چرخ گردون و خرد شدن در زیر چرخ. بعضی کوتهنظران این را ناشی از حساسیت ضمیر میدانند و نمیدانند که اگر ضمیر او حساستر میشد، او هم مرد عشق و جذبه بود نظیر مولوی و حافظ و نظیر صدرا بلکه بوعلی سینا. رجوع شود به اشعار خیام در نارضایتی و بدبینی و در شک و تردید، و همچنین انتخاب شود قسمتی از کلمات فلاسفه خوشبین.

ابوالعلاء معرّی هم از فلاسفه بدبین اسلامی شمرده شده. اشعاری از الحاد از وی نقل شده، باید رجوع شود.

ما میبینیم صدرا در سفر هفتم که پیاده به حج میرفت، در بصره وفات کرد و درست مصداق این شعر است: