ويژگى تفكر اصولى شهيد صدر آن بود كه توانست نگاهى مقايسه اى را به اقوال پى گيرد و فرايندى نو را براى بحثهاى اصولى به ارمغان آورد. اين موضوع آن قدر دركتابهاى اصولى ايشان تكرار شده كه كافى است يك مراجعه گذرا به آنها صورت گيرد.

٢. اقوال را بايد تقسيم كرد؛

دربستر مقايسه و تحليل اقوال ـ كه گذشت ـ تقسيم بندى نسبت به اقوال شكل مى‌گيرد. تقسيم بندى اقوال به دو گونه است:

گونه اول: تقسيم اقوال به چند قول؛

گاه تحليل، پوسته ظاهرى اقوال را مى‌شكند و به جوهر و لُب آنها دست مى‌يابد. بدين سان آشكار مى‌گردد اقوال گرچه بظاهر متعدد و مختلف مى‌نمايند، امّا درواقع به يك قول يا دو يا چند قولِ كمتر برمى گردند. دستيابى به اين نتيجه بحث را منقبض و سردرگمى ناشى از پردامنگى اقوال را كم و يا برطرف مى‌كند و با از بين رفتن سردرگمى نقدهاى بى حاصل، پوچ و توزم زا از ميان مى‌رود.

شهيد صدر از آن روى كه اهل مقايسه بود، اهل تقسيم نيز بود. (١٩)

او بانگاه هاى مقايسه اى و تقسيم سازِ خود به اقوال، تشتّت و گستردگى و اختلاف اقوال را به صورتى عالمانه جمع، و درنهايت ساز و كارى براى نظريه پردازى قرارداد. نقدهاى او بحق از ظاهر گرايى(= پرداختن به قشر اقوال) به صورتى چشمگير دور شده است.

گونه دوم: تقسيم اقوال به چند رويكرد؛

گاه اقوال با يكديگر اختلاف واقعى دارند و برگرداندن آنها به چند قول واقعاً بى معنا و

(١٩) نگاهى گذرا به كتب و تقريرات او اين مدعا را اثبات مى‌كند.