ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٦٧ - مبانى اخلاقى مشاركت و هماهنگى مردم مجتمع در كارهاى اجتماعى

شكست مى شويد و عظمت و قدرتتان نابود مى گردد . ) از جمله منابعى كه مى توان براى اثبات اهميت تشكل و اجتماع و مشاركت در نظر گرفت ، مطلوبيت عبادات دسته جمعى است ، مانند خواندن نماز با جماعت و نماز جمعه و اجتماع بسيار با عظمت در اعمال حج . در كتاب الاصول من الكافى ج ٢ ص ٤٨٧ چهار روايت در بارهء مطلوبيت نيايش جمعى آمده است : از آن جمله ابو خالد مى گويد : امام صادق عليه السلام فرمود : هرگز گروهى به تعداد چهل نفر براى نيايش در بارهء موضوعى جمع نشد مگر اين كه خداوند دعاى آنان را مستجاب فرمود و اگر تعداد آنان به چهل نفر نرسد ، اگر چهار نفر ده بار خدا را بخوانند ، خداوند قطعا دعاى آنان را مستجاب خواهد فرمود ، و اگر تعداد آنان به چهل نفر نرسد ، اگر چهار نفر ده بار خدا را بخوانند ، خداوند قطعا دعاى آنان را مستجاب مى فرمايد . و اگر تعداد دعا كنندگان به چهار نفر نرسد و فقط يك نفر دعا كند ، خداوند عزيز و جبار دعاى آن يك نفر را مستجاب مى فرمايد . با نظر به دلائلى كه تاكنون مطرح نموديم ، هيچ ترديدى در اين قضيه نمى ماند كه مبناى مذهبى فرهنگ اسلامى مشاركت و هماهنگى جدى مردم در كارهاى اجتماعى است . مخصوصا با توجه به پنج دليل ( اول و دوم و سوم و چهارم و پنجم ) تخلف از اين مشاركت و هماهنگى قطعا مانند تخلف از حتمى ترين فرايض الهى است .
مبانى اخلاقى مشاركت و هماهنگى مردم مجتمع در كارهاى اجتماعى رفتار اخلاقى عبارتست از بجا آوردن اعمال پسنديده و اجتناب از كردارهاى زشت با تحريك وجدان كمال جو ، فقط بدان جهت كه اعمال پسنديده را بايد انجام داد و از اعمال زشت بايد اجتناب نمود ، نه به انگيزگى سود و زيان شخصى . تعريف مزبور شامل طرز تفكرات و اراده‌ها و نيتها و گفتارها نيز مى باشد . يعنى اگر بايسته و شايسته‌هاى امور مزبور با تكيه به وجدان كمال جو ، و اجتناب از ناشايسته‌هاى امور مزبوره با تكيه به همان وجدان انجام بگيرد ، كاشف از اخلاق رشد يافتهء انسان خواهد