اگر من هم كه پيشواى شما هستم ادّعاى خوارج را براه بيندازم ، مرا بكشيد .
با نظر به مجموع گفتارها و كردارها و مخصوصا ادّعاى كفرآميز خوارج در بارهء أمير المؤمنين عليه السلام ، مى توان گفت : سخنان أمير المؤمنين عليه السلام در بارهء خوارج و حكمى كه در بارهء آنان در جملات مورد تفسير فرمودند و سپس اقدامى كه براى نابود كردن آنان در نهروان فرمودند ، همهء اين امور دلالت صريح بر ضلالت قطعى اين گروه دارد كه دورى آنان را از حق و حقيقت اثبات مى كند ، اين داستان شرم آور خوارج هر چه بود در بيراهه اى از زمان واقع شد و گذشت ، و پليدى و خصومت آنان با حق و حقيقت در صفحه اى از نمايشگاه تاريخ ، و طهارت و عظمت مجسمهء حق و حقيقت على بن ابي طالب عليه السلام در صفحهء مقابل اين نمايشگاه ، ثبت شد و مانند كتابى با خطى كاملا خوانا در برابر ديدگان بينايان بنى نوع بشر همچنان گشاده ماند ، تا چه كسانى از اين دو كتاب بسيار آموزنده ، با حق محض و باطل محض آشنايى پيدا كند و در جادهء حيات معقول حركت كند . اگر بگويند بياييد در اين موضوع مهم بينديشيم كه علت اصلى بروز اين گونه مردم رذل در تاريخ چيست يعنى چگونه مى شود كه عدّه اى از مردم با داشتن عقل و وجدان و ديگر وسائل درك و دريافت ، اين گونه دور از حق و حقيقت باشند پاسخ بدهيد : بياييد در اين موضوع مهم بينديشيم كه علت اصلى بروز جاندارانى در روى زمين كه خفاش ناميده مى شوند ، چيست كه مى گويد : همهء موجودات منظومه شمسى مخصوصا جانداران كرهء زمين ، و مخصوصا در حدود شش ميليارد انسان دروغ مى گويند كه : آفتابى چنين و چنان وجود دارد و همه جا را روشن مى كند ، فضا ، معادن ، گياهان و جانوران همه و همه استفاده حياتى از آن مى برند پس از آن ، در باره اهانتى كه به خفاش بيگناه روا داشته‌ايد ، خوب بينديشيد كه آيا اين يك خيانت نيست كه نسبت نابينايى و تضاد با خورشيد را بجا ندارى بينوايى مى دهيد كه بهيچ وجه استعداد و اختيارى براى بينايى و برخوردارى از خورشيد را ندارد در صورتى كه اين موجود انسان نما با دست پليدش چشمان خود را در مى آورد و نمى گويد : من خود را كور ساختم ، بلكه مى گويد : از همين حالا ، من بيناترين موجودم حتى از فرشتگان الهى نيز بهتر مى بينم همان طور كه در گذشته اشاره كرديم ، اين گونه مردم كه مبتلا : به دو نوع بيمارى پارانوئيد ، ( بد بينى به همهء