ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٣٠ - جهل مركب با تعصب وقيح جمع مى شود و داناترين و آزاده ترين و پاكترين انسانها را تكفير مى كند

زد و سپس از فئى به آن دو تقسيم نمود ، و آن دو با زنهايى كه مسلمان بودند ازدواج كردند . رسول خدا حق خداوندى را در آنان اقامه فرمود ، و اقامهء حق الهى مانع از برخوردارى آنان از سهمى كه از اسلام داشتند ، نگشت ، و نامهاى آنان را از ميان اهل اسلام خارج نفرمود . ) جهل مركب با تعصب وقيح جمع مى شود و داناترين و آزاده ترين و پاكترين انسانها را تكفير مى كند مى گويند : يكى از ابلهان خودمدار شيخ الرئيس حسين بن عبد اللَّه بن سينا را تكفير كرده بود ، ابن سينا دو بيت زير را به آن ابله ارمغان فرستاد :
< شعر > كفر و چو منى گزاف و آسان نبود محكمتر از ايمان من ايمان نبود در دهر چو من يكى و آن هم كافر پس در همه دهر يك مسلمان نبود < / شعر > آيا اين همان منطق ضد بشر نيست كه براى كشتن حسين بن على عليه السلام با آن وضع فجيع ، بكار بردند و گفتند : « حسين ( عليه السلام ) بحكم شرع جدش ( پيامبر اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلم ) كشته شد » ابن خلدون در ردّ اين رأى سخيف و سخن كثيف چنين مى گويد : « و اين غلطى است كه از غفلت قاضى ابو بكر ابن العربى از مشروط بودن امامت به عدالت ، ناشى شده است و كيست عادلتر از حسين ( ع ) در زمانش در امامتش و در عدالتش در جهاد با اهل آراء » [١] با اين حال ، ابن خلدون كسانى را كه از يارى امام حسين عليه السلام ( با داشتن توانائى ) تخلف كرده‌اند ، تبرئه مى نمايد اين نظريه ابن خلدون واقعا باعث شگفتى است ، زيرا اگر قيام امام حسين عليه السلام در مقابل يزيد نابكار ، قيام در مقابل فاسق و اهل آراء باطله بوده است ، به چه دليل ابن خلدون تخلف كنندگان از يارى آن حضرت را با امكان يارى و كمك تبرئه مى نمايد به هر حال ، امير المؤمنين عليه السلام با استدلال بسيار متين و روشن به موارد

[١] مقدمه ( الجزء الاول من كتاب العبر و ديوان المبتدأ و الخبر فى ايام العرب و العجم و البرير ) تأليف عبد الرحمن بن خلدون ص ٢١٧ - ابن العربى صاحب العواصم من القواصم است .