پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله در سال ششم هجرت تصميم گرفت كه به اتّفاق مهاجرين و انصار و ساير مسلمانان به عنوان مراسم «عمره» [١] به سوى مكّه حركت كند. حضرت رسول صلى الله عليه و آله به مسلمانان اطّلاح داده بود كه من در خواب ديده‌ام كه همراه يارانم وارد «مسجدالحرام» شده‌ايم و مشغول مناسك عمره هستيم. مسلمانان به سوى مكّه حركت كرده و در «ذوالحليفه» [٢] نزديك مدينه احرام بستند و با تعداد زيادى شتر براى قربانى حركت كردند. [٣] وضع حركت پيامبر صلى الله عليه و آله بخوبى نشان مى‌داد كه هدفى جز انجام اين عبادت بزرگ ندارند. به اين جهت اسلحه‌اى جز شمشير، كه سلاح هر مسافرى بود، همراه نداشتند. مسلمانان حركت خود را ادامه دادند تا اين كه وارد سر زمين حديبيّه شدند. [٤]

قريش از حركت مسلمان‌ها به سوى مكّه با خبر شد و راه را بر پيامبر صلى الله عليه و آله بست و مانع انجام مناسك عمره مسلمانان شد. پس از حوادث مختلفى، صلح حديبيّه بين پيامبر صلى الله عليه و آله و قريش بسته شد.

در هنگام تنظيم قرار داد «سهيل بن عمرو» نماينده قريش با نوشتن‌

[١] مراسم «عمره مفرده» را در هر ماهى از سال مى‌توان انجام داد؛ برخلاف «حجّ تمتّع» كه فقط در ماه ذى‌الحجّه انجام مى‌شود. شرح بيشتر پيرامون عمره مفرده را در مناسك حجّ حضرت آيةاللّه العظمى مكارم شيرازى، مسئله ٣٥٣ به بعد مطالعه فرمائيد.

[٢] «ذُوالْحُلَيْفَه» به دو مكان از سر زمين حجاز گفته مى‌شود:

الف: روستايى نزديك مدينه كه مسجد شجره در آن قرار دارد و آن ميقات كسانى است كه از مدينه منوّره عازم حج هستند.

ب: نام مكانى بين «حاذة» و «ذات عرق» از اراضى «تهامه» نيز مى‌باشد؛ ولى منظور از آن، در اينجا همان مكان اوّل است. (مجمع البحرين، جلد ٥، صفحه ٤٠)

[٣] يكى از اعمال واجب حجّ تمتّع قربانى است كه بهتر از همه شتر و متوسّط آن گاو و كمترين آن گوسفند است. شرح بيشتر را در مناسك حج حضرت آيةاللّه‌الظمى مكارم شيرازى (مدّ ظلّه) مسئله ٢٨٧ به بعد مطالعه فرمائيد.

[٤] حديبيّه در عصر و زمان ما حدود ١٧ كيلومتر با مكّه فاصله دارد و دورترين حدّ حرم است.