مثالهاى زيباى قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٢ - ٢ مثال مذكور شامل همه اصحاب پيامبر صلى الله عليه و آله نمىشود!
١- كسانى كه ايمان آورده بودند و عمل صالح انجام مىدادند؛ مغفرت و اجرعظيم از آن اينان است.
٢- كسانى كه ايمان حقيقى نياورده و عمل صالح انجام نمىدادند؛ اينان محروم از غفران الهى و اجر او هستند.
بنابراين، اگر تمام اصحاب رسول اللّه را تنزيه كنيم و همه آنها را خوب بدانيم همان گونه كه برخى از اهل سنّت گفتهاند- با قرآن مجيد سازگارى ندارد؛ [١] زيرا آيات فراوانى در سراسر قرآن مجيد، مخصوصاً در سوره توبه در مذمّت برخى از اصحاب پيامبر آمده است. در ضمن اگر همه اصحاب حضرت رسول عليه السلام خوب بودند، چرا برخى از آنان با برخى ديگر جنگيدند! آيا اين تناقض نيست!
در يكى از سفرهاى مكّه، پس از نماز مغرب در مسجدالحرام با چند تن از برادران اهل سنّت به گفتوگو نشستيم، اتّفاقاً سخن از تنزيه اصحاب حضرت رسول صلى الله عليه و آله به ميان آمد. آنان گفتند: همه اصحاب آن حضرت خوبند، سؤال كردم: اگر شما جنگ صفيّن حاضر بوديد، در سپاه على عليه السلام قرار مىگرفتيد يا معاويه؟ گفتند: در سپاه على عليه السلام؛ ولى به معاويه نيز توهين نمى كرديم. گفتم: اگر حضرت على عليه السلام شمشيرى به دست شما مىداد و مىفرمود: به معاويه حمله كنيد و او را بكشيد، چه مىكرديد؟
گفتند: دستور على عليه السلام را اجرا مىكرديم و معاويه را مىكشتيم؛ ولى كمتر از گل به او نمىگفتيم؟! اين طرز تفكّر بيشتر شبيه شوخى است.
برخى از آنان اين گونه توجيه مى كنند كه معاويه و على عليه السلام هر دو بر اساس اجتهاد و استنباط شخصى خود اين كار را كردند؛ پس هيچ كدام مقصّر نيستند. طلحه و زبير و عايشه هم طبق اجتهاد شان با على عليه السلام جنگيدند و هيچ كدام در پيشگاه خداوند مقصّر نيستند. بنابراين هر كدام به وظيفه شرعى خود عمل كردهاند!
بطلان اين توجيه بسيار روشن است، اگر اين سخن را بپذيريم، ديگر گناهكارى
[١] شرح اين مطلب را در كتاب «نظرية عدالة الصّحابة» نوشته استاد احمد حسين يعقوب مطالعه فرمائيد.