مثالهاى زيباى قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٠ - ٤- رفع موانع حيات

خداوند هر موجودى را به شكلى هدايت مى‌كند، برخى را غريزى، برخى را الهامى و بر خى ديگر را در پرتو تعليمات پيامبران و اوصياء آنان هدايت مى‌كند و به هر حال همه موجودات عالم مشمول هدايت پروردگارند. اگر هدايت او نباشد، هيچ كس راه به جايى نمى‌برد؛ به عنوان مثال، پرندگانى وجود دارند كه هرگز پدر و ماد رخود را نمى‌بينند، چون مادران آنها، قبل از آن كه جوجه‌ها سر از تخم بيرون آورند، مى‌ميرند؛ ولى اين جوجه تازه به دنيا آمده كه مادر خود را حتّى براى يك لحظه نديده است، تمام برنامه‌هاى زندگى خود را مى‌داند؛ چگونگى پرواز، نحوه تهيّه غذا، ساختن آشيانه، كيفيّت تخم گذارى و حفظ آن و حتّى تهيّه آذوقه براى فرزند خود كه پس از مرگ او سر از تخم در مى‌آورد را به خوبى مى‌داند. اين جوجه كه هرگز پدر و مادرش را نديده است، چگونه اين برنامه‌ها را مى‌داند و به آنها عمل مى‌كند؟ آيا اين همان هدايت غريزى و تكوينى موجودات از سوى خداوند عالم نيست؟

«الَّذىِ أعْطى كُّلَ شَى‌ءٍخَلْقَهُ ثُمَّ هَدى‌»!

ما انسان‌ها نيز هم مشمول هدايت تكوينى و هم مشمول هدايت تشريعى خداوند عالم هستيم. چه كسى به نوزاد انسان ياد داده است كه پستان مادر را بگيرد و بمكد؟ و يا در هنگام گرسنگى و احساس نياز به كمك مادر، گريه كند؟ اينها هدايت تكوينى است. و هدايت تشريعى انسان‌ها نيز به وسيله پيامبران و امامان انجام مى‌شود.

بنابراين، همان گونه كه خورشيد، موجودات را پرورش داده و تربيت مى‌كند، خداوند عالم نيز تمام موجودات را پرورش داده و تربيت مى‌كند؛ بدين جهت او را

«ربّ‌العالمين»

مى‌خوانيم و در هر نماز دوبار اين جمله زيبا را تكرار مى‌كنيم.

در مورد انسان، تربيت الهى از لحظه انعقاد نطفه، شروع مى‌شود و تا پايان عمر او ادامه مى‌يابد و اگر يك لحظه، عنايت الهى از ما قطع گردد، همگى نابود مى‌شويم؛ به اين جهت، زندگى تمام موجودات جهان هستى به دست با كفايت خداوند متعال است.