اين مثال جالب و زيبا كه متشكّل از يك توصيف در تورات و يك مثال در انجيل است، در باره ياران واقعى پيامبر است. اين مثال از يك سو، از آنچه ياران پيامبر صلى الله عليه و آله متّصف به آن بوده‌اند، حكايت مى‌كند و از سوى ديگربه تمام كسانى كه مى خواهند، مسلمان حقيقى و ياور واقعى پيامبر صلى الله عليه و آله و اهلبيت عليهم السلام باشند، مى آموزد كه بايد داراى چه صفات و ويژگى هايى باشند.

شأن نزول آيه مثل‌

سوره فتح پس از صلح حديبيّه نازل شد. در سال ششم از هجرت، پيامبراسلام صلى الله عليه و آله به مسلمان اعلام كرد كه آماده حجّ عمره و زيارت كعبه معظّمه و بيت اللّه الحرام شوند. هزارو چهار صد نفر از مسلمانان به همراه پيامبر صلى الله عليه و آله در مسجد شجره لباس احرام پوشيدند و به قصد زيارت قبله‌گاه مسلمين به سوى مكّه حركت كردند.

اسلحه‌اى به جز شمشير، كه هرمسافرى براى دفع خطرهاى احتمالى همراه خود مى‌برد، همراه نداشتند؛ بنا براين شكل ظاهرى مسلمانان كه لباس آنها دوحوله احرام و سلاح آنان يك شمشيربود، هيچ شباهتى به كسانى كه قصد جنگ دارند، نداشت؛ بلكه ظاهر آنان، همانند قصد و نيّت حقيقى شان، تجلّى يك زائر را داشت. پيامبر صلى الله عليه و آله واصحاب، بنابر علل خاصّى به سمت حديبيّه‌ [١] حركت نموده و در آنجا توقّف كردند.

[١] «حُديبيّه» در غرب مكّه و بين جدّه و مكّه قرارگرفته است. امروزه تامكّه شانزده كيلومتر فاصله دارد. حديبيّه ميقات عمره مفرده است؛ يعنى براى عمره مفرده مى‌توان از آنجا احرام بست؛ بنابراين كسانى كه مستقيماً از جدّه به سمت مكّه حركت مى‌كنند، و به مدينه نمى روند، نزديكترين و بهترين ميقات براى احرام آنان، حديبيّه است؛ ولى اين ميقات در جادّه قديم جدّه- مكّه، واقع شده است. امّا به محاذات آن در جادّه جديد مسجدى احداث كرده‌اند كه از آنجا نيز مى‌توان محرم شد. حديبيّه تقريباً مرز پايانى حرم است؛ يعنى فاصله حديبيّه با تابلوهاى نشانه‌هاى حرم اندك است. عدّه‌اى از سادات در اين مكان زندگى مى‌كنند و شايد به همين جهت اين مكان را «وادى فاطمه» نيز مى‌خوانند.