تكلف زياد ، و به جهت كثرت استعمال غضائرى بدون تصريح نسبتش و اكتفا به اسمش . و مؤيد اين است اين كه در مورد نقل پسر از پدر نوعا چنين مى گويند : «محمد بن الحسين البزوفري» [ با ] تصريح به كنيه پدر غالبا بدون تصريح به كنيه پسر كه كلام مستقيما در خود آن است .

[ اشتباهات واقعه در سند دعاى ندبه ]

در بيان اشتباهاتى كه در طى تتبّع و تفحّص نسبت به سند اين دعا و يا رواتى كه به نسبت بزوفرى معروف و منتسب هستند از علماى اعلام و فضلاى كرام ـ شكر اللّه مساعيهم ـ واقع شده است . و بديهى است كه اظهار اين مدّعا از مثل حقير نسبت به فحول علما نهايت جسارت است ، الاّ اين كه اشتباه آنها از باب « إنّ الجواد قد يكبو » است و در يافتن و پى بردن نگارنده به آنها از باب اتّفاق و حسن تصادف است ، و به عبارت ديگر خطاى ـ آنها رضوان اللّه عليهم ـ و اصابه نگارنده ـ ختم اللّه له بالحسنى ـ مطابق گفتار سعدى است : گه بود كز حكيم روشن راى بر نيايد درست تدبيرى گاه باشد كه كودك نادان به غلط بر هدف زند تيرى و باللّه أستعين . ١ . از جمله رواياتى كه به طريق حتم در نقل سند آن اشتباه واقع شده ، روايتى است كه از كتاب شريف كنوز النجاح نقل كرده اند و آن روايت به قرار ذيل است : سيّد جليل رضى الدّين على بن طاووس قدس سره در كتاب مهج الدّعوات [١] گفته : و رأيت في كتاب كنوز النّجاح تأليف الفقيه أبي علي الفضل بن الحسن الطبرسي رضى الله عنه عن مولانا الحجة ـ صلوات اللّه عليه ـ ما هذا لفظه : روى أحمد بن الدربي ، عن خزامة ، عن أبي عبد اللّه الحسين بن محمد البزوفري [٢] ، قال : خرج عن الناحية المقدسة : من كان [٣] له الى اللّه حاجة

[١] بحار الأنوار ، ج ٨٦ ، ص ٣٢٣ ـ ٣٢٤ به نقل از مهج الدعوات.[٢] نگارنده گويد : عبارت مزبوره در سند را ( عن أبي عبد اللّه الحسين بن محمد البزوفري ) به نظر استاد محترم آقاى قزوينى رسانيدم . گمان بنده را كه ابن محمد « أبي محمد » بوده است و تحريف شده « أبي » به « ابن » تخطئه كرده و به جهت عدم وجود نظير آن را استبعاد نمودند . اگر چه وجود دو اطلاق اين طورى را [ كه ]در أبو عبد اللّه كنيه معروفه بوده است و أبي محمد معرف نقضى ديگرى بوده باشد به جهت معروفيت محمد در آن دوره و تعريف پدر با آن ، قبول كردند يعنى عبارت مثل اين بوده است : أبي عبد اللّه الحسين والد محمد البزوفري باشد . در هر صورت ايشان احتمال تقديم و تأخير را كه گمان نگارنده بوده اقرب به واقع دانسته و تقويت آن را با وقوع نظايرش كثيرا ما نمودند و فرمودند : مخصوصا وقتى كه سهو در كتابت نسخه بوده و كلمه اى كه محتمل التحريف است در بالاى سطر نوشته شود ؛ چه مستنسخ نسخه لاحقه كه از روى آن برمى دارد در موقع نوشتن اين حاشيه يا بالاى سطر مخصوصا وقتى كه علامت ( صلى ) نداشته باشد يقينا اشتباه خواهد كرد ، مخصوصا در موقعى كه در اَعلام مخصوصا نويسنده بى اطلاع باشد ، يا به جهت غير معروفيت اشخاص عموما ، يا به [ جهت ] جهالت او با معروفيت در باب اسامى . ( منه ) .[٣] در بحار : كانت.