« و عرجت بروحه » را مانى شبسترى ( آقا سيد مرتضى ) احتمال مى دادند كه شايد قيد « بروحه » براى دفع توهم عروج موتى باشد . و توضيح آن اين كه : كأنّه به دلالت آيات و اخبار ، يك عروجى مسلم بوده است و يك معروجٌ به هم مسلم بوده ، ليكن آيا اين امر بعد از قبض روح از جسد بوده كه روح او بعد از مفارقت از بدن باشد يا در حال حيات با بدن؟ ليكن بديهى است كه اين معنى خيلى بعيد است و قيد روح براى دفع توهم جسم بيايد بسيار دور به نظر مى آيد و خيلى دور از مناسبت به سياق اخبار و ادعيه به نظر مى آيد .

وَجْهٌ وجيه [ در تسخير براق ]

اقول : شايد تسخير براق براى تشريف و توطئه مقام اين باشد كه هيكل پيغمبر اعم از جسم و روح به مثابه روح صرف است و اضافه از قبيل « ذهب الأصيل » [١] كه مرسوم و در علم بيان مذكور است باشد يعنى مراد اين است : هذا الهيكل المحتوى للجسم و الرّوح لكون جسمه في غاية اللطافة و الصفاء روح تنزيلاً ، ثم اُضيف المشبّه به الى المشبّه كذهب الأصيل . و يؤيده إطلاق الروح على الهيكل في لسان العرب كما قالت المرأة في محضر معاوية : صلّى الإلهُ على روح تَضَمنَّهُ قبر فأصبح فيه العدل مدفونا [٢] . .الخ ، فتأمل فيه فهو ؛ دقيق جدا .

فائدة اُخرى [«نصيف شرف» يعنى نصف شرف]

راجع به « نصيف شرف » آقا ميرزا مهدى مى فرمودند : مراد اين است كه : «تو نصف شرف هستى» ؛ به دليل اين كه پيغمبر اكرم تمام شرف بودند و ساير ائمه هر يكى نصف شرف اند .

[١] در قول شاعر : { و الريح تعبث بالغصون و قد جرى ذهب الأصيل على لجين الماء } بنگريد به : القاموس المحيط ، ج ١ ، ص ٨ ( مقدمه ) ، تاج العروس ، ج ١ ، ص ١٨ ؛ مختصر المعاني ، ص ٢١١.[٢] اشعار از سوده بنت عماره است در مدح مولاى متقيان امير مؤمنان عليه السلام . بنگريد به : بحار الأنوار ، ج ٤١ ، ص ١١٩ ؛ تاريخ مدينة دمشق ، ج ٦٩ ، ص ٢٢٥ ؛ مستدرك سفينة البحار ، ج ٥ ، ص ٤٦٧ .