فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ١٩٨ - ٧ حسن و قبح، عقلى است
مختلف، روشن و ثابت كرده اند، در حالى كه اشاعره، معتقد به رؤيت ذات خدا در آخرت هستند، و در اين مورد به حديثى كه در صحيح بخارى آمده است، تمسك مى جويند.
٦. كلام خدا فعل اوست
شكى نيست كه يكى از صفات خدا تكلّم است، ولى مقصود از تكلم نزد اماميه، همان آفريدگارى اوست، زيرا هر موجودى، به لسان تكوين از قدرت و كمال و جمال آفريننده حكايت مى كند، و اين جمله از اميرمؤمنان معروف است كه «وإنّما كلامه فعل منه أنشأه ومثّله».[١] در حالى كه اشاعره «تكلم» را از صفات ذات خدا مى دانند و آن را با كلام نفسى توجيه مى كنند.
٧. حسن و قبح، عقلى است
حسن و قبح عقلى از اصول مسلم اعتقادى اماميه است و آن اين است كه انسان با نظرى به يك فعل، زيبايى و زشتى آن را درك مى كند، خواه كننده آن انسان باشد يا مافوق انسان، و به ديگر سخن، هرگاه انسان به فعلى مانند عدالت در جامعه و يا ستم بر مظلومان بنگرد، بدون در نظر گرفتن فاعل آن، به نيكى اوّل و زشتى دوم داورى مى كند، و اين نوع داورى با مرور زمان عوض نمى شود. خرد مى گويد: پاسخ نيكى به نيكى زيباست، و پاسخ نيكى با بدى نازيباست. عمل به پيمان، نشانه جوانمردى و پيمان شكنى، نشانه نامردى است. خرد در داورى خود، تنها فعل را در نظر مى گيرد، نه فاعل را و نه مسائل ديگر را، در حالى
[١] نهج البلاغه، خطبه ١٨٦، بند١٦.