جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٥٤ - غزل ٣٠٥ يوسف گمگشته باز آيد به كنعان غم مخور

اى خواجه! اگر بهار جوانى و گل وصال دوست و ديدارت از دست شد، محزون مباش، كه اگر عمرى باشد باز گل مراد خود را در بر خواهى كشيد. در جايى مى‌گويد:

كنايه از اينكه: اى خواجه! تو چه مى دانى دوست، در زيرِ آنچه تو نقمتش مى‌پندارى، چه نعمتها قرار داده و در دوريها چه تربيتها كه عاشق خود را مى نمايد؟

با هجران است كه قدر و منزلت وصل شناخته مى شود؛ هجران است كه عاشق را بكلّى از خود و انديشه هايش جدا مى كند؛ هجران است كه مس وجود سالك را طلا مى‌سازد؛ پس «مشو نوميد.»؛ كه از علىّ ٧ است:

٢٢٣٢

«لا تَطْمَعُوا فى غَيْرِ مُقْبِلٍ، وَلا تَيْأَسُوا مِنْ مُدْبِرٍ.»

[٢]: (هرگز به آنچه روى نيآورده طمع مورزيد، و از آنچه پشت نموده، نااميد مباشيد.)؛ زيرا دست تربيت دوست هرچه براى تو پيش مى آورد؟ كمالت درآن است.

بله، سنّت الهى براى تكميل بشر، و ترفيع مقام انبياء و اولياء :، بدين گونه بوده كه آنها را با اضداد در معرض آزمايش قرار مى داده. جريان داستان حضرت.

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٣٠٣، ص ٢٣٥.

[٢] - نهج البلاغة، خطبه ١٠٠.