قانون مدنى و فتاواى امام خمينى(با تحقيق جديد) - كيائى، عبد الله - الصفحة ٦٩٨ - مبحث دوم در تعهدات امين
- ر. ك: ٦٣٢ مس ٢٨.
ماده ٦١٧: امين نمىتواند غير از جهت حفاظت تصرفى در وديعه كند يا به نحوى از انحا از آن منتفع گردد مگر با اجازه صريح يا ضمنى امانتگذار و الا ضامن است.
مسأله ٢٢- اگر مستودع، قصد تصرف در وديعه را بنمايد وليكن تصرفى نكند، ضامن نمىشود، ولى اگر قصد غصب كند به اين كه استيلا بر آن را براى خودش و غلبه بر مالك آن را- مانند غاصبهاى ديگر- قصد نمايد، ضامن آن مىشود و دست او دست عدوانى مىگردد و اگر از قصدش برگردد ضمان از بين نمىرود. و مثل آن است صورتى كه آن را منكر شود يا از او مطالبه شود و او با اينكه تمكن عقلى و شرعى دارد، از ردّ آن خوددارى نمايد؛ كه به مجرد آن، ضامن مىشود و اگر از انكار يا امتناعش برگردد، از ضمان برائت پيدا نمىكند. ج ١ ص ٦٨٥
(٣١٠)
- (امكان تقاص از مال مورد وديعه، ر. ك: ٣٠٠- پاورقى- تقاص- مس/ ٩).
- ٦١٤ مس ٢٠ ... و اما تعدى ....
س ٢- ضبط صوتى كه صاحبش در دكانى گذاشته تا برگردد و بگيرد ولى نيامده و حدود يك سال فاصله شده، الآن مىتواند صاحب دكان با حفظ تعهّد بر پرداخت عين يا قيمت عندالمراجعه در آن تصرف كند يا نه؟
ج- بدون علم به رضايت مالك آن حق تصرف ندارد. ج ٢ ف ص ٢٣٢
ماده ٦١٨: اگر مال وديعه در جعبه سربسته يا پاكت مختوم به امين سپرده شده باشد حق ندارد آن را باز كند و الّا ضامن است.
مسأله ٢٣- اگر وديعه مثلًا در كيسه مهر شدهاى باشد و آن را باز كند و بعضى از آن را بردارد، همه را ضامن مىشود، بلكه متّجه آن است كه به مجرد باز كردن، ضامن است، چنانكه گذشت. و امّا اگر در جاى محفوظى (مانند كيسه مذكور) قرار داده نشده يا در جاى محفوظى كه از مستودع است باشد و بعضى از آن را بردارد، پس اگر قصدش اين است كه به همان اكتفا كند، ظاهر اين است كه فقط همان را ضامن