قانون مدنى و فتاواى امام خمينى(با تحقيق جديد) - كيائى، عبد الله - الصفحة ٩٤ - مبحث دوم در وقف

س ١٣٥- شخص متديّنى كه بين مردم به صلاح و ديانت معروف بود مدرسه‌اى را از اموال خود و از اموال مؤمنين كه جمع‌آورى كرده بود ساخت، و چون ساخت آن به پايان رسيد وقف نامه‌اى در يك كتاب از مؤلفات خودش انتشار داد و نوشت كه اين مدرسه را وقف نموده و توليتش را تا دم حيات براى خود و بعد از خود براى پسر برادرم قرار دادم و همانطور بود تا بانى وفات نمود. حالا پسرهايش مدعى‌اند كه پدر ما وصيّت‌نامه‌اى تحرير كرده و در آن نوشته كه توليت اين مدرسه را به پسرم تفويض نمودم، اگرچه قبلا براى توليت بعد از خود، پسر برادرم فلانى را تعيين نمودم ولى اكنون او را از توليت عزل كردم. آيا اين وصيّت‌نامه نافذ است شرعاً؟ و آيا متولّى تعيين شده در حين وقف و در عبارت وقف با اين وصيت عزل خواهد شد يا نه؟

ج- هر كس در ضمن صيغه وقف به عنوان توليت معيّن شده متولّى شرعى است و با وصيّت واقف توليت عزل نمى‌شود. ج ٢ ف ص ٣٩١

(٨٣٥)

س ١٤٥- اگر متولّى يا منتظم وقف خيانت كند و ملكيّت وقف را [در] خلاف شرع استعمال كند، آيا حاكم شرع مى‌تواند آن متولّى را بيرون كند و به جاى آن متولّى ديگرى معيّن كند يا نه؟

ج- در هر مورد كه خيانت متولّى به وجه شرعى ثابت شود حاكم شرع مى‌تواند در اداره شؤون وقف دخالت كند. ج ٢ ف ص ٣٩٦

ماده ٨٠: اگر واقف وصف مخصوصى را در شخص متولى شرط كرده باشد و متولى فاقد آن وصف گردد منعزل مى‌شود.

س ١٣٩- وقفنامه‌اى در آن شرايط توليت به شرح: اعلم، افقه، اورع، ازهد و اتقاى اولاد ذكور از نسل واقف است؛ آيا مراد از اعلم و افقه اين است كه بالنسبه به سايرين آشنايى با مسائل دينى بيشتر داشته باشد ولو اين كه طلبه و روحانى نباشد و عوام و يا تحصيل‌كرده علوم جديد باشد و يا اين كه از آن فهميده مى‌شود كه حتماً روحانى و عالم باشد؟ كه اگر اينطور باشد، در حال حاضر از نسل واقف كسى كه متّصف به صفات مذكوره باشد نيست ولى در ميان فرزندان كه موقوفٌ عليهم مى‌باشند، دكتر و