در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٣٤٤ - معناى يوم

حيوانات ديگر را ميديد. حضرت فرمود: صورت واقعى انسانها همين است كه ميبينى. شما به ظاهر فكر ميكنيد اينها حاجى هستند و براى زيارت خانه خدا آمده‌اند؛ اكثر آنها حاجى واقعى نيستند.[١]

روز قيامت مأموران الهى، گناهكاران را از روى چهره ميشناسند و آنها را كشان كشان به طرف عذاب ميبرند. «نواصى»؛ يعنى موهاى جلوى سر و «أقدام» نيز به معناى قدمها و پاها است. مأموران الهى موى جلوى سر گناهكاران و پاهاى آنها را ميگيرند و به سمت جهنم ميكشانند.

آيات چهل و سه الى چهل و پنج‌

هَذِهِ جَهَنَّمُ الَّتِي يكَذِّبُ بِهَا الْمُجْرِمُونَ* يطُوفُونَ بَينَهَا وَبَينَ حَمِيمٍ آنٍ* فَبِأي آلاءِ رَبّكُما تُكَذِبانِ‌

پس گفته ميشود: اين است دوزخى كه مجرمان آن را انكار ميكردند. آنان ميان آتش و آبى داغ و بس جوشان ميگردند. پس كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را انكار ميكنيد؟

به آنها گفته ميشود: اين همان جهنمى است كه مجرمان آن را تكذيب ميكردند. اين مجرمان در جهنم قدم ميزنند. يك طرف جهنم آتش است و طرف ديگر آب جوش و داغ. «حميم»، يعنى آب داغى كه در داغى به نهايت رسيده باشد.

[١]. ابن شهر آشوب، مناقب آل أبيطالب، ج ٤، ص ٢٣٤- ٢٣٥؛ مجلسى، بحار الأنوار، ج ٤٦، ص ٢٦١.( بحار الأنوار اين روايت را از قول امام باقر( ع) نقل كرده است).