در پرتو وحى - موسوى اردبيلى، سيد عبدالكريم - الصفحة ٩٤ - ويژگى هاى منافقان

درآخرت. در جهنم دربى از بهشت به روى آنها باز مى‌شود و خطاب به آنها مى‌گويند بيائيد و داخل بهشت شويد؛ اينان با هزار زحمت و تحمل عذاب از روى آتش رد مى‌شوند- مؤمنان نيز بر تخت‌هاى خود تكيه زده و اين حالات آنها را تماشا مى‌كنند- هنگامى كه به درب بهشت رسيدند، آن باب به روى آنان بسته مى‌شود و باعث مسرت مؤمنان مى‌شود. استهزاء خداوند اين‌گونه در آخرت تحقق پيدا مى‌كند. فَالْيوْمَ الَّذِينَ آمَنُواْ مِنَ الْكُفَّارِ يضْحَكُونَ‌[١]؛ پس امروز اهل ايمان، به كفار مى‌خندند.[٢]

وَيمُدُّهُمْ فِي طُغْيانِهِمْ يعْمَهُونَ‌: (يمد) از (مد) به معنى يارى و كمك كردن است.[٣] (مد الجيش و امده: زاده و الحَق به ما يقويه و يكثره؛ لشگر را زياد كرد و لشگر را تقويت كرد و آن را زياد كرد).

در اينجا هم شايد (مد) به معنى يارى وكمك كردن بيايد يعنى خداوند كمك يا امداد مى‌كند آنها را در طغيان و سركشى كردنشان.

يعْمَهُونَ‌: از (عمى) گرفته شده است و شايد به معنى (عمى قلبه؛ قلبش نابينا و كور شد) باشد.

البته يعمهون به معنى تحير نيز آمده است، يعنى خداوند آنها را در سرگردانى و حيران كمك مى‌كند.

اين سؤال مطرح است كه مگر خداوند بر معصيت كمك مى‌كند؟ خدايى كه خود در قرآن فرموده است: وَلَا تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ‌[٤]؛

[١]. سوره مطففين، آيه ٣٤.

[٢]. سيوطى، الدر المنثور، ج ١، ص ٧١.

[٣]. معطوف، المنجمد، ذيل« المدد».

[٤]. سوره مائده، آيه ٢.